Blog : ActionAid Blog Blog : ActionAid Blog
Blog
ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

Κλείνοντας τη σχολική χρονιά στον Λόφο του Κολωνού

Τρίτη Ιουνίου 22, 2021 - 13:26, by Μάχη Κανελλάκη - Local Programs Communications Officer
Main Image

«Ποιος θα μας πει τι του έλειψε;»

Και κάπως έτσι  ακόμα μία περίεργη, απομονωμένη χρονιά, με τηλεκπαίδευση και πολύ υπολογιστή φτάνει προς το τέλος. Τα παιδιά του Κέντρου της ActionAid συγκεντρώθηκαν στον Λόφο του Κολωνού για τα τελευταία μαθήματα ενισχυτικής. Για να ιδωθούνε μετά από καιρό, να δουν από κοντά την «καλύτερη δασκάλα ever», που «δεν μας έχει φωνάξει ούτε μια φορά». Αλλά και να φρεσκάρουν όσα έμαθαν μέσα στη χρονιά και φυσικά να παίξουν. Ανοίγοντας τη στρόφιγγα της χαράς εν όψει καλοκαιριού, μιας και μένει λίγο ακόμα για την επίσημη λήξη της.

Στην αρχή μοιράστηκαν τις σκέψεις τους για όσα θέλουν να πετάξουν και όσα θέλουν να κρατήσουν από τη χρονιά που πέρασε. Τι τους έλειψε; Είπαν πολλά «τίποτα», αλλά τους «πρόδωσε» το ότι συνέχιζαν να μιλούν, να θέλουν να κάτσουν λίγο ακόμα, να μαζέψουν δύο στιγμές παραπάνω με την παρέα, τους συμμαθητές, τη δασκάλα τους.

enisxitiki_2

Κοροϊδεύοντας τον κορωνοϊό.


Και μετά ξεκίνησε η δράση! Οι μεγαλύτεροι αναζήτησαν τον ένοχο που έκλεψε τις πίτσες προσθαφαιρώντας κλάσματα, φτιάχνοντας τα γνωστά «καπελάκια», για να τα κάνουν ομώνυμα και κάνοντας «χιαστί» πολλαπλασιασμούς για να έχουν όλα τα στοιχεία.

Οι μικρότεροι, πάλι, έψαξαν για όσα μας περιτριγυρίζουν, τα «ουσιαστικά» δηλαδή! Κι ανακάλυψαν ψάχνοντας μέσα στον λόφο όσα από αυτά καταγράφονται, παρέα με τη συνοδεία τους, τα άρθρα. Από ΤΑ δέντρα και ΤΑ φυτά σε όσα νιώθουμε κι ακούμε όπως Ο αέρας και ΤΟ κελάϊδισμα των πουλιών.

 enisxitiki_3

Τα παιδιά σε δράση. 

Τι περιμένουν και οι δύο ομάδες παιδιών τώρα; Να κλείσουν τους υπολογιστές. Που τους κοκκίνισαν τα μάτια και τους φόρτωσαν το κεφάλι. «Ήταν χάλια, με πονούσε το κεφάλι μου», λέει ένα από τα παιδιά.  Να αφήσουν πίσω τα βιβλία, άντε ίσως λίγο Χάρρυ Πότερ μόνο, μιας κι ένα άλλο από τα παιδιά είναι στον δεύτερο τόμο. Να κάνουν μπάνιο με μαγιό Spiderman και Super Mario φωνάζουν δύο άλλα.

 enisxitiki_4

Το παιχνίδι μόλις ξεκίνησε!

Κοινή διαπίστωση όλων των τελευταίων ημερών-συναντήσεων στον Λόφο του Κολωνού; Τα παιδιά διατηρούν τον πιο ισχυρό μηχανισμό, αυτόν της αισιοδοξίας. Αρκεί ένα πάρκο, μια μπάλα, ένα παιχνίδι κι οι φίλοι τους, για να διαγράψουν όλα τα δύσκολα που έζησαν και να γράψουν νέες πολύχρωμες σελίδες, με λίγο από γεύση γρανίτα καρπούζι και πολύ από τον ενθουσιασμό της επικείμενης πρώτης βουτιάς- για λίγο ακόμα με κλειστά μάτια και μύτη -με εκείνον τον ενθουσιασμό της παιδικότητάς τους.


Το Κέντρο της ActionAid στην Αθήνα παρέχει δωρεάν εκπαιδευτικά προγράμματα και δράσεις. Περισσότερες πληροφορίες Athens.actionaid.gr.

Credits Φωτογραφιών: © ActionAid

ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ

Η βία της διπλανής πόρτας

Παρασκευή Ιουνίου 18, 2021 - 09:55, by Μαρία Μουρτζάκη -Υπεύθυνη Έρευνας και Θεσμικής Πίεσης
Main Image

Μια φορά κι ένα καιρό σε μια ηλιόλουστη χώρα της Ευρώπης τα κορίτσια μεγάλωναν περιμένοντας τον πρίγκιπα του παραμυθιού. Οι γονείς τους, που με τη σειρά τους είχαν μεγαλώσει με τις ίδιες ιδέες από τους δικούς τους γονείς, τους έλεγαν ότι πρέπει να είναι όσο πιο καλές, όμορφες και έξυπνες μπορούν για να βρουν ένα καλό παιδί και να κάνουν οικογένεια. Τα αγόρια μεγάλωναν με σκοπό να είναι άντρες, δηλαδή αρρενωποί και σκληροί, και να βρουν ένα κορίτσι για σπίτι. Πολλά καλά παιδιά παντρεύτηκαν με κορίτσια για σπίτι για να ζήσουν το όνειρο. Μέχρι που κάποια στιγμή οι πόρτες των σπιτιών έκλειναν. Κάποιοι και κάποιες όντως έζησαν καλά. Αλλά δεν ήταν αυτό το τέλος της ιστορίας για όλες και όλους.

Πολλά καλά παιδιά χτύπησαν μέχρι θανάτου τα κορίτσια για σπίτι που παντρεύτηκαν αφού είχαν δημιουργήσει ασφυκτικά οικογενειακά περιβάλλοντα. Σε πολλές από αυτές τις περιπτώσεις οι φίλοι, οι γνωστοί, η οικογένεια, η γειτονιά έλεγαν πόσο όμορφα είναι αυτά τα ζευγάρια που δεν πάνε πουθενά χώρια. Πόσο τυχερό είναι το κορίτσι που το καλό παιδί την έχει βασίλισσα και δεν την αφήνει να δουλεύει. Γιατί, άλλωστε, να θέλει μια γυναίκα να δουλεύει; Θα κάνει και τα κόλπα της και θα έχει του χεριού της το καλό παιδί. Θα κάνουν και δύο παιδιά τουλάχιστον γιατί ένα ίσον κανένα. Και αν τα πράγματα δεν πάνε και τόσο καλά με το καλό παιδί, τι να κάνουμε; Άντρας είναι. Και θα φωνάξει και θα σηκώσει χέρι, αλλά το κορίτσι για σπίτι πρέπει να μείνει να παλέψει για τα παιδιά της. Αλλιώς, αν θελήσει να φύγει, θα αποδείξει για ακόμη μια φορά ότι οι σημερινές γυναίκες έχουν ξεφύγει. Και αν θα φύγει από το καλό παιδί πού θα πάει; Θα αναγκάζεται να δουλεύει και θα έχει το αφεντικό να της βάζει χέρι χωρίς να μπορεί να κάνει τίποτα.

Το παραμύθι θα έπρεπε να τελειώνει με τη φράση «και έζησαν αυτοί καλά, κι εμείς καλύτερα». Αλλά όταν οι γύρω μας δεν ζουν καλά, δεν είναι καθόλου βέβαιο ότι κι εμείς θα μπορούμε να ζούμε ανεπηρέαστοι και ανεπηρέαστες. Η έμφυλη βία δεν είναι ο δράκος του παραμυθιού που τον εξουδετερώνει ο όμορφος πρίγκιπας στη σφαίρα της φαντασίας. Είναι μια κατάσταση της διπλανής πόρτας. Μια κραυγή που μπορεί να ακούσαμε και ένα βλέμμα που μπορεί να είδαμε και να στρέψαμε αλλού την προσοχή μας για «να ζήσουμε εμείς καλύτερα», όπως μας έλεγαν στα παραμύθια. Οποιαδήποτε ομοιότητα της παραπάνω περιγραφής με πρόσωπα και καταστάσεις είναι απολύτως εσκεμμένη. Για να πάψουμε να ωραιοποιούμε και ρομαντικοποιούμε τον ασφυκτικό έλεγχο και τις κακοποιητικές σχέσεις. Για να αναγνωρίζουμε τα σημάδια και να προσφέρουμε βοήθεια όσο είναι ακόμα νωρίς.

Το παραπάνω παραμύθι θα έχει καλό τέλος μόνο αν οι άνθρωποι, που δεν είναι μόνο κορίτσια και αγόρια, κάνουν σχέσεις ισότιμες επειδή το θέλουν και όχι για να συμπληρώσουν τα κουτάκια για να είσαι αποδεκτά μέλη της κοινωνίας. Και για να γίνει αυτό, πρέπει να αλλάξει το αφήγημα με το οποίο μεγάλωσαν γενιές και γενιές. Η επόμενη γενιά θα πρέπει να μεγαλώσει έχοντας στο επίκεντρο τις έννοιες της συναίνεσης, της ελευθερίας και της αποδοχής. Οτιδήποτε άλλο θα κάνει τον δράκο να φαίνεται πρίγκιπας και θα μετατρέπει την κακοποίηση σε μια κατάσταση που θα φαίνεται φυσιολογική και αναπόφευκτη, ενώ δεν είναι ούτε φυσιολογική ούτε αδύνατο να αποφευχθεί. Ούτε στο σπίτι ούτε στη δουλειά, λοιπόν, για να μεγαλώσουν οι επόμενες γενιές με τις ιστορίες και τα παραμύθια που θέλουν οι ίδιες να γράψουν.

ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ

Από την Αθήνα έως την Κολομβία καμία μόνη

Τετάρτη Ιουνίου 16, 2021 - 17:08, by Μαρία Οντέτα Νετζίπι - Climate Justice Intern
Main Image

Η παγκόσμια πανδημία Covid-19, ήταν το καίριο σημείο που προκάλεσε έκρηξη της βίας κατά των γυναικών και μια ολοκληρωτική επίθεση στα δικαιώματά τους.

Στην περίοδο της πανδημίας είδαμε οι τυφλές επιθέσεις εναντίον των γυναικών και των δικαιωμάτων τους να πληθαίνουν ανησυχητικά. Η ενδοοικογενειακή βία σε κατάσταση εγκλεισμού έχει μετατρέψει το σπίτι σε μια φυλακή για εκατομμύρια γυναίκες σε όλον τον κόσμο, όπου παιδιά και γυναίκες αναγκάζονται να ζουν με τον κακοποιητή τους σε συνθήκες συνεχούς φόβου και τρομοκρατίας. Οι συνθήκες εγκλεισμού - ο περιορισμός, η οικονομική ανασφάλεια, ο φόβος για τον ιό, η κατά περιπτώσεις αύξηση της κατανάλωσης αλκοόλ – πρόσφεραν το καταλληλότερο έδαφος για να ανθίσει έμφυλη κακοποίηση.

Κατά τη διάρκεια του lockdown η χρήση του διαδικτύου υπήρξε παγκοσμίως κοινός τόπος για όλων των ειδών τις συνδιαλλαγές και δραστηριότητες. Μέσα σ’ αυτή την περίοδο είδαμε την εξάπλωση του εκδικητικού πορνό. Η Ελλάδα είναι μία από τις χώρες στις οποίες ξεκίνησε η σχετική συζήτηση εν μέσω της πανδημίας αναδεικνύοντας τα νομοθετικά κενά και την περιορισμένη ευαισθητοποίηση της κοινωνίας πάνω στο θέμα παρά τον διαδεδομένο του χαρακτήρα.

Το αδίκημα της εκδικητικής πορνογραφίας, της σεξουαλικής κακοποίησης μέσω διαδικτύου , ήρθε στην επιφάνεια στην Ελλάδα τον Δεκέμβριο με τις μαζικές αντιδράσεις κατά μίας ιστοσελίδας όπου οι χρήστες - δράστες αντάλλαζαν προσωπικά αρχεία κοριτσιών και γυναικών, διαρρέοντάς τα δημόσια, χωρίς τη συναίνεσή τους. Η πλατφόρμα που χρησιμοποιούσαν είναι διαδικτυακός ιστότοπος παγκόσμιας εμβέλειας που διακινούνταν προσωπικό υλικό κυρίως γυναικών, αλλά και λοατκι+ ατόμων, ακόμα και ανηλίκων. Το υλικό ήταν αντικείμενο συνδιαλλαγής και σχολιασμού από χιλιάδες ανώνυμους χρήστες-δράστες.

Σε μια εποχή που η  ψηφιακή σεξουαλική κακοποίηση είναι κεντρικό στοιχείο της ενδοοικογενειακής βίας, καθώς οι οικείοι σύντροφοι απειλούν να μοιραστούν προσωπικό υλικό χωρίς τη συγκατάθεση των θυμάτων, στη χώρα μας το νομοθετικό πλαίσιο εξισώνει την παράνομη διακίνηση προσωπικών φωτογραφιών με το διαμοιρασμό του Ε9.

Στο Περού, από την αρχή της πανδημίας και του εγκλεισμού εκατοντάδες κορίτσια και γυναίκες αγνοούντα ενώ υπάρχουν φόβοι ότι είναι ήδη νεκρές. Στην Ιταλία οι κλήσεις στον εθνικό αριθμό για την καταπολέμηση της βίας αυξήθηκαν κατά 73% στο πρώτο lockdown. Στο Μεξικό οι τηλεφωνικές γραμμές βοήθειας δέχτηκαν έναν πρωτοφανή αριθμό κλήσεων, ενώ ο αριθμός των γυναικών που αναζητούσε καταφύγιο τετραπλασιάστηκε. Στις ΗΠΑ ο αριθμός των κλήσεων στη γραμμή του Εθνικού Δικτύου Βιασμού, Κακοποίησης και Αιμομιξίας καταγράφηκε ως ο υψηλότερος στα 26 χρόνια ύπαρξής του. Στο Ηνωμένο Βασίλειο, το Παρατηρητήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων σημειώνει ότι η κρίση του Covid-19 έχει επιδεινώσει την έλλειψη πρόσβασης σε υπηρεσίες για τις μετανάστριες, τις μαύρες και τις Ασιάτισσές καθώς και για όλες εκείνες τις γυναίκες που ανήκουν σε εθνοτικές μειονοτικές ομάδες. Ενώ, πληροφορίες του Al Jazeera κάνουν λόγο για 606 κορίτσια και 309 γυναίκες που εξαφανίστηκαν μεταξύ Μαρτίου και Απριλίου του 2020. Μόλις πριν από λίγες μέρες μάθαμε την απόγνωση μιας 17χρονης κοπέλας στην Κολομβία που έδωσε τέλος στη ζωή της αδυνατώντας να διαχειριστεί το τραύμα του βιασμού της από τέσσερις άντρες της αστυνομίας, που αφού την ξυλοκόπησαν τη βίασαν ομαδικά.

Το πρόβλημα φυσικά δεν είναι τα συνεχή lockdown, αλλά αυτό που η πανδημία και τα παρελκόμενά της έφεραν ξανά στην επιφάνεια· η πατριαρχία ζει και βασιλεύει. Ένα νοσηρό σύστημα που θα επανέρχεται συνεχώς με όλο και χειρότερες μορφές, καθώς ποτέ δεν έχει αποδομηθεί πραγματικά. Αυτή η σκαιή και αθεράπευτη μέχρι στιγμής επιδημία θα επιστρέφει πάντα με εκδικητικό μένος όταν οι συνθήκες και εμείς το επιτρέπουμε.

 

ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ

Οι δυνατές γυναίκες της Κολομβίας

Δευτέρα Μαΐου 17, 2021 - 15:00, by Marta Trejo Luzón - Εθελόντρια με το πρόγραμμα EU Aid Volunteers
Main Image

“∀∀N JUA PA THEEG GAAM KH∀∀N”*

Προσοχή: το άρθρο περιλαμβάνει περιγραφές που ενδέχεται να ενοχλήσουν τον/την αναγνώστη/αναγνώστρια

Αυτό δεν είναι ένα συνηθισμένο ταξιδιωτικό άρθρο ούτε ένα ρεπορτάζ ή μια ιστορία ζωής. Σε αυτή τη σύντομη αφήγηση θέλω να μιλήσω για τις γυναίκες της Κολομβίας. Και δε θα σας πω ψέματα, δεν ξέρω από πού να αρχίσω ούτε θέλω να σας κάνω να πιστέψετε ότι θα είναι μια χαρούμενη ιστορία.

Προετοιμαστείτε, γιατί θα διαβάσετε την πραγματικότητα για μια χώρα που υποτιμά τις γυναίκες σε απίστευτο βαθμό.

Πρώτα από όλα, πρέπει να καταλάβετε την ιστορία μου από την πλευρά μιας ξένης που φτάνει σε μια χώρα «αδελφική», αλλά διαφορετική. Τίποτα από αυτά που θα σας πω δεν είναι πλήρως αληθινό, καθώς είναι ο τρόπος που βλέπω και ερμηνεύω τον κόσμο.

Η Κολομβία είναι η πιο πολυεθνική χώρα που έχω επισκεφτεί ποτέ και η πιο διαφορετική χώρα που γνωρίζω σε επίπεδο πολιτιστικό, φυσικό, γλωσσικό, παραδοσιακό, γαστρονομικό και κοινωνικό.

Θα ήταν χαζό να αρνηθώ ότι δεν είναι μια χώρα επικίνδυνη, μία χώρα όπου πρέπει να μην έχεις εμπιστοσύνη στις δυναμικές των σχέσεων που δημιουργούνται, όπου η ενημέρωση κοστίζει όσο ο χρυσός και όπου οι άνθρωποι στέλνουν μηνύματα μεταξύ τους με βλέμματα, χωρίς να μιλούν ή να λένε τα πράγματα με το όνομά τους. Σε αυτή τη χώρα κοστίζει ακριβά να λες τα πράγματα με το όνομά τους.

Έχω ζήσει σε μέρη όπου θεωρείται φυσιολογικό το να βγαίνεις έξω για να αγοράσεις πίτες για πρωινό μετά από μία νύχτα πυροβολισμών με νεκρούς στη γειτονιά σου.

Αρχικά δεν είναι φυσιολογικό, για μένα δεν ήταν και ούτε είναι. Παρόλα αυτά, οι άνθρωποι συνηθίζουν τα πάντα. Όμως, κρατήστε αυτή την ιδέα της «κανονικοποίησης της βίας» για να προσπαθήσετε να καταλάβετε τις ιστορίες που ακολουθούν.

Οι νύχτες στο ποτάμι San Juan

Εργάζομαι σε ένα πρότζεκτ με ανθρωπιστικές δράσεις και κάποιες φορές πρέπει να πάω στις φτωχικές γειτονιές του San Juan, στα δυτικά της χώρας, για να καλύψω δημοσιογραφικά, εργαστήρια που βοηθούν στην υποστήριξη των γυναικών που ασχολούνται με τις παραδοσιακές/τοπικές τέχνες. Θα μπορούσα να καταλήξω να σας εξηγώ πόσο όμορφο είναι το τοπίο, αλλά ούτε χίλιες λέξεις δε θα μπορούσαν να περιγράψουν την ομορφιά αυτού του μέρους.

Αυτή η περιοχή των ποταμών που καταλήγουν στον Ειρηνικό Ωκεανό βιώνει μια σύγκρουση δύσκολη να την καταλάβω και να την εξηγήσω. Ο Εθνικός Απελευθερωτικός Στρατός (ELN) είναι η μεγαλύτερη αντάρτικη δύναμη που ελέγχει την περιοχή, όπου το έδαφος μοιράζεται μεταξύ δεκάδων αρματωμένων ομάδων, εμπόρων ναρκωτικών και παράνομων εταιρειών που εκμεταλλεύονται τα ορυχεία των ντόπιων.

Οι καλλιέργειες μαριχουάνας, κοκαΐνης και τα εργοστάσια χημικών που τα παράγουν, είναι κρυμμένα στα τροπικά δάση, μακριά από τα περίεργα βλέμματα των ανθρώπων που κινούνται στο κανάλι με τις βάρκες τους.

Τις περισσότερες φορές είναι οι ίδιοι οι ντόπιοι ή οι κοινότητες των Αφροαμερικανών που καλλιεργούν τα ναρκωτικά, ωστόσο αυτή είναι μια μεγάλη ιστορία, πολύπλοκη να εξηγηθεί και στην οποία δε θέλω να αναφερθώ. Είναι δύσκολο να μην κατανοήσω αυτούς τους ανθρώπους, όταν ξέρω πως τα χρήματα που κερδίζουν πουλώντας papachina και μπανάνες δε συγκρίνονται σε τίποτα με τις καλλιέργειες κοκαΐνης. Και αυτό είναι ένα από τα ατελείωτα αδιέξοδα που εξηγούν τη βία στην Κολομβία.

Σε αυτό το τεράστιο ποτάμι που διασχίζει τα δυτικά τμήματα της χώρας, Τσοκό και Βάγιε Δελ Κάουκα, συνάντησα γυναίκες-καλλιτέχνιδες που είχαν αναπτύξει μια όμορφη κοινότητα. Είναι από τη φυλή των Wounnan και η δουλειά τους αξίζει εκατομμύρια, ωστόσο πουλούν τις δημιουργίες τους σε εξευτελιστικές τιμές, καθώς δε σταματά πολύς κόσμος στο σημείο για να τις αγοράσει.

blog_marta_2

Η δουλειά μας ήταν να ενισχύσουμε αυτές τις γυναίκες, βοηθώντας τες να σχηματίσουν ομάδες πρωτοπόρων καλλιτεχνών, να τους δείξουμε τη διαδικασία εγγραφής στο Εμπορικό Επιμελητήριο της Κολομβίας και να τις εμψυχώσουμε να δημιουργήσουν έναν κατάλογο με τα χειροποίητα προϊόντα τους, όπως chocolatillo (σαν ψάθινα καλάθια), wérregue (διακοσμητικά χώρου) και chakiras (χειροποίητα κολιέ) σε τιμές άξιες του κόπου τους.

Κατά τη διάρκεια των εργαστηρίων, υπήρχε κάτι το οποίο πάντα με εξέπληττε: η παρουσία αρκετών ανδρών που τσέκαραν την πρόοδο που έχει σημειωθεί μέσα στην ημέρα. Το εργαστήριο ήταν για τις γυναίκες, ωστόσο οι ίδιοι επέμεναν να είναι πάντα παρόντες. Στην αρχή δεν είπα τίποτα, καθώς πίστευα ότι οι άνδρες καλλιτέχνες έχουν το ίδιο δικαίωμα να ενισχυθούν, όπως και οι γυναίκες.

Όμως, αυτοί δεν ήταν εκεί για να συνεργαστούν μαζί μας ή να μάθουν: άλλοι έπιναν μπύρα, άλλοι χάζευαν στα κινητά τους, άλλοι κοιμούνταν… Όλα έβαιναν φυσιολογικά μέχρι που ήρθε η ώρα να ορίσουμε μια ηγεσία μέσα στην ομάδα για να υπογράφει έγγραφα, να παίρνει πρωτοβουλίες, να κρατά το ταμείο και να διορίσουμε εκπρόσωπο…

Θυμάμαι μια ημέρα που ξαφνικά ένας από τους άνδρες που παρακολουθούσαν, σηκώθηκε και είπε: «Αυτές δεν μπορούν να βάλουν το όνομά τους ως διαχειρίστριες της ομάδας, δεν ξέρουν πώς είναι να οργανώνεις, να κρατάς το ταμείο ή να μετράς τα χρήματα, είναι πολύ για αυτές. Άσε εμάς να ορίσουμε ‘’κυβερνήτη’’ για αυτά τα θέματα» είπε, σαν να μην είχε παρακολουθήσει τα προηγούμενα εργαστήρια όπου οι γυναίκες εργάζονταν χωρίς σταματημό.  

Πάνω από 20 γυναίκες άκουγαν όσα είπε, χωρίς να σηκώσουν το βλέμμα τους από το έδαφος ή να του απαντήσουν. Όλες τους είχαν τα προσόντα για να διοικήσουν, να διαχειριστούν τα οικονομικά… Να πάρει! Βασικά, αυτές κρατούσαν τις ισορροπίες στο χωριό, τάιζαν τους άνδρες, τα παιδιά και τους ηλικιωμένους, καθάριζαν τα ρούχα στο ποτάμι, πήγαιναν για ψάρεμα, πουλούσαν χειροποίητες κατασκευές και δούλευαν μέσα στα χωράφια για να κερδίζουν χρήματα και να συντηρούν τον υπόλοιπο κόσμο.

Οι άνδρες από τη μεριά τους ξόδευαν το 90% των χρημάτων που έπαιρναν σε μπύρες, ρούμι και viche (ποτό της χώρας). Ναι, το αλκοόλ είναι πολύ δημοφιλές, ωστόσο δεν είναι οι γυναίκες εκείνες που μεθούν καθημερινά.

Η ιδέα ότι σε μια ομάδα γυναικών θα υπήρχε άνδρας πρόεδρος, άνδρας γραμματέας και άνδρας ταμίας με ενοχλεί. Χρειάστηκε πολλή ώρα για να κάνουμε τον άνδρα που έθεσε το θέμα να καταλάβει το σκεπτικό μας (ο οποίος ισχυρίστηκε ότι είναι ο αρτοποιός της περιοχής, χωρίς να έχει δικό του κατάστημα και ήταν μεθυσμένος πέντε ημέρες την εβδομάδα). Τελικά τα καταφέραμε και η συνεδρίαση έληξε με τον άνδρα να φεύγει λέγοντας: «Φεύγουμε τώρα, οι συνεργάτες μου πίνουν όλη την μπύρα και δε θα μου αφήσουν τίποτα».

Και έτσι η εκπαίδευση τελείωσε εκείνη τη μέρα. Καμία από τις γυναίκες δε διασκέδασε μετά, θα μπορούσαν να είχαν μείνει λίγο ακόμα να οργανωθούν, όμως από τη στιγμή που ο «φύλακας» έφυγε από τη συγκέντρωση, έπρεπε όλες να επιστρέψουν στο σπίτι να συνεχίσουν τις δουλειές τους.

Ταξίδεψα τρεις φορές σε αυτή την περιοχή και μου ήταν πολύ δύσκολο να καταλάβω την «υπόγεια ενδυνάμωση» αυτών των φανταστικών γυναικών. Στη αρχή αισθάνθηκα σαν να ζούσα σε έναν πολύ άδικο κόσμο, όπου δεν μπορούσαν να εκφράσουν ανοιχτά τα δικαιώματά τους και ζούσαν κάτω από τον ζυγό της «Ιεράς εξέτασης». Η πατριαρχία που κυριαρχεί στην Ευρώπη απέχει πολύ από αυτό το πράγμα.

Όμως αργότερα κατάλαβα – παρόλο που ό,τι περιέγραψα είναι αλήθεια – ότι οι γυναίκες είναι που ελέγχουν τα πάντα. Έχουν τα πάντα υπό έλεγχο και παρόλο που οι άνδρες πιστεύουν ότι είναι οι «φύλακες», δεν μπορούν να κάνουν βήμα χωρίς τη στήριξη και την εξυπνάδα των γυναικών της περιοχής.

Σε κοινωνικό επίπεδο, αυτό με ηρέμησε. «Ωραία» σκέφτηκα. «Τα πράγματα είναι πολύ διαφορετικά. Οι γυναίκες, οι μητέρες, οι αδερφές, όλες είμαστε έξυπνες και κάποιες φορές η σιωπή επιβραβεύεται με αλληλεγγύη που μας κρατά ζωντανές.»

Αλλά αυτή η χαζή σκέψη που προσπαθούσα να πω στον εαυτό μου για να ομαλοποιήσω μια κατάσταση που μου φαινόταν εντελώς ξένη, έσβησε μια ημέρα που επιστρέφαμε στη βάση μας… Περνούσαμε από ένα άλλο χωριό, όπου πριν από μια εβδομάδα είχαμε κάνει εκπαίδευση για τα δικαιώματα των παιδιών και την καλή συμπεριφορά μέσα στην οικογένεια.

Από τη βάρκα είδα έναν άνδρα δεμένο σε έναν στύλο να κλαίει, ένα παιδί (τον γιο του) να τον αγκαλιάζει, τη στιγμή που μια μεγαλύτερη γυναίκα έκανε περίεργες κινήσεις με τα χέρια, σαν να τον μάλωνε.

Η κοινωνία αυτού του χωριού ήταν πολύ ενεργή. Οι άνδρες μαγείρευαν, έπλεναν και συμμετείχαν ενεργά και οι γυναίκες καλλιτέχνιδες ήταν πολύ «ενδυναμωμένες». Μπορείτε να φανταστείτε την έκπληξή μου όταν ένας συνάδελφος μού ψιθύρισε στο αυτί: «Όταν ένας ντόπιος σκοτώνει μια γυναίκα, τον δένουν σε πάσσαλο για δημόσια τιμωρία».

Θα σας πω συνοπτικά την ιστορία, γιατί όσο τη θυμάμαι, ανακατεύομαι: η σύζυγος αυτού του άνδρα αγνοείτο για τρεις ημέρες, ακριβώς την περίοδο που εμείς κάναμε τα εργαστήρια στην περιοχή. Ο άνδρας τη ζήλευε, επειδή του είχαν πει ότι «φλέρταρε με έναν ξάδερφο». Ένα βράδυ που εκείνος ήταν μεθυσμένος, έσυρε τη γυναίκα του μέσα στη ζούγκλα και αφού την σκότωσε, την έκρυψε κάτω από μερικές φτέρες.

Δεν είχε το θάρρος να παραδεχτεί την πράξη του κι έπινε συνεχόμενα για τρεις ημέρες, ενώ τα παιδιά τον ρωτούσαν για τη μητέρα τους. Τελικά κάποιος βρήκε το πτώμα και ο άθλιος ομολόγησε τον φόνο. Η άτυχη γυναίκα είχε έναν αδερφό στον Εθνικό Απελευθερωτικό Στρατό (ELN) κι ακολούθησε μεγάλη διαμάχη για το ποιος θα του δώσει αυτό που του αξίζει, η τοπική αστυνομία ή οι αντάρτες.

Ο άνδρας απέδρασε. Κάποιος από την περιοχή, πιθανώς κάποιος φίλος ή συγγενής, τον βοήθησε να λυθεί. Παρόλα αυτά τον βρήκαν και το τελευταίο πράγμα που γνωρίζω για αυτόν είναι ότι τον πήραν οι αντάρτες, οι οποίοι πιθανώς να τον σκότωσαν.

Όμως αυτό δεν είναι το τέλος, η ιστορία επαναλαμβάνεται και παρόλο που είναι κατακριτέο το να σκοτώσεις τη σύζυγό σου, την κόρη σου ή την αδερφή σου, δεν είναι και τόσο κακό να τις «πλακώσεις στο ξύλο». Και αν αυτό το χτύπημα σπάσει τον λαιμό της, κόψει την αναπνοή της ή σταματήσει την καρδιά της, ακόμα και σήμερα στην Κολομβία δικαιολογείται ως «συναισθηματικό έγκλημα», που αφήνει ατιμώρητους άνδρες-δολοφόνους, οι οποίοι «δεν μπορούν να ελέγξουν τα συναισθήματά τους».

Η «τουαλέτα» του Santander de Quilichao

 Πριν από λίγες ημέρες, στις 8 Μαρτίου (Παγκόσμια ημέρα της Γυναίκας) στην πλατεία του Santander de Quilichao, οι γυναίκες από την οργάνωση «Fuerza Violenta» τοποθέτησαν μια τουαλέτα μπροστά από το άγαλμα του Φρανσίσκο Ντι Πάουλα Σανταντέρ (πρώην πρόεδρος της Κολομβίας). Πολλοί άνθρωποι έκατσαν εκεί για να δείξουν την απαξίωσή τους στις αδικίες που επικρατούν απέναντι στις γυναίκες στη χώρα.

Η 8η Μαρτίου στην Κολομβία δε μοιάζει σε τίποτα με εκείνη στην Ισπανία. Ούτε έχει να κάνει με αυτήν στο Βέλγιο, τη Ρωσία, τη Γουατεμάλα ή τη Σενεγάλη. Κάθε κουλτούρα έχει διαφορετική δυναμική πίεσης, αλλά όλες συγκλίνουν στο ίδιο πράγμα…

Στην Κολομβία αισθάνθηκα την οργή. Αισθάνομαι την οργή… Πολύς θυμός. Ειδικά όταν άκουσα ένα 12χρονο κορίτσι να κλαίει, αφού έκατσε στην τουαλέτα μπροστά στο άγαλμα.

Με δάκρυα στα μάτια μού διηγήθηκαν την ιστορία ενός κοριτσιού 13 ετών από το κέντρο προστασίας της Embera Katio (φυλή στην Κολομβία), που βιάστηκε από επτά στρατιώτες του Κολομβιανού Στρατού πέρυσι. Οι στρατιώτες παραδέχτηκαν το έγκλημα, μα δεν έχουν δικαστεί ακόμα. Η Εισαγγελία έχει αναστείλει τη δίκη τρεις φορές και οι δράστες παραμένουν ελεύθεροι…

Αναρωτήθηκα: «Είμαστε στον 21ο αιώνα φίλοι μου, θα ξυπνήσουμε ποτέ ή όχι;».

Κι εδώ είναι που επανέρχομαι στην ιδέα της κανονικοποίησης της βίας, όπως ανέφερα και στην αρχή της ιστορίας. Πώς θα ξυπνήσουμε όταν την κακοποίηση που βιώνει η ανιψιά μας, τη βιώναμε κι εμείς όταν ήμασταν παιδιά; Πώς να καταλάβουν οι μεγαλύτεροι ότι το να απειλούν με θάνατο δεν είναι φυσιολογικό, τη στιγμή που και εκείνοι έχουν απειληθεί;

Πώς να σου φανεί παράξενο ότι ο σύζυγός σου σε χτυπάει, όταν ακούς φωνές και από το διπλανό σπίτι; Είναι φυσιολογικό;

Προφανώς και δεν είναι φυσιολογικό. Εμείς οι γυναίκες το γνωρίζουμε, αλλά η κοινωνία φαίνεται να μην ασχολείται. Και η κοινωνία είμαστε όλοι μας. Γι’ αυτό πρέπει να αρχίσουμε να δίνουμε σημασία σε κάθε χειρονομία, σχόλιο ή αστείο. Το τέλος σε όλο αυτό εξαρτάται από κάθε άτομο σε αυτόν τον πλανήτη.

Ταξιδεύοντας και ζώντας μόνη μου στην Κολομβία, κατάλαβα πόσο ευπαθείς είναι οι γυναίκες, αν και ευτυχώς λίγες φορές έχω αισθανθεί έτσι για τον εαυτό μου. Κάθε μέρα είμαι όλο και πιο συνειδητοποιημένη και κάθε μέρα φοβάμαι λίγο περισσότερο. Αλλά η ανάγκη να συνεχίσω να δοκιμάζω πράγματα και να ξεχωρίζω υπάρχει μέσα μου περισσότερο από ποτέ.

Επίσης, αν δεν είχα έρθει μόνη μου και αν δεν είχα ζήσει έτσι, δεν θα είχα συναντήσει τις φίλες μου, τις γυναίκες που με σάρκα και αίμα φέρουν τις βαθύτερες πληγές στην πλάτη τους, αυτές που δεν σταματούν να πονάνε. Αυτές που για μεγάλο χρονικό διάστημα συνεχίζουν να είναι ενοχλητικές.

Αυτές είναι οι γυναίκες για τις οποίες παλεύω, που μου υπενθυμίζουν κάθε μέρα ότι δεν είναι φυσιολογικό να μας συμπεριφέρονται με αυτόν τον τρόπο και ότι δεν πρέπει να το αφήσουμε να συνεχιστεί.

Κάποιες φορές τα ταξιδιωτικά άρθρα δεν είναι όμορφα και συγκινητικά κι ελπίζω να μην σας έκοψα την επιθυμία να επισκεφτείτε την Κολομβία. Κάποια άλλη μέρα θα σας πω τα πιο όμορφα θαύματα της χώρας, όπου υπάρχουν ακόμα μάγισσες.

 

*σημαίνει «δυνατές γυναίκες» στη διάλεκτο wounaan

Photo Credits: Marta Trejo Luzón

Το κείμενο αυτό δημοσιεύθηκε πρώτα στα ισπανικά στο BeWildBeProud.

ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

Παγκόσμια Ημέρα Τέχνης στην πράξη και στην τάξη

Πέμπτη Απριλίου 15, 2021 - 13:40, by Χάρριετ Μητράκου - Συντονίστρια εργαστηρίων της ομάδας Very Young Contemporary Art, Εργαστήριο Εικαστικών, Κέντρο ActionAid Αθήνας
Main Image

«Αυτήν την εποχή δεν παίζω με κάποιον συγκεκριμένα και γι’ αυτό παίζω με τα χρώματα και τα πινέλα μου, με αυτά διασκεδάζω! Ποτέ δεν βαριέμαι να ζωγραφίζω!» - Άρτεμις, 8 ετών

«Τώρα στην καραντίνα, έχω πολύ ελεύθερο χρόνο και ζωγραφίζω συνέχεια, αλήθεια δεν ξέρω πώς θα ήταν η ζωή μου χωρίς τη ζωγραφική!»  - Μαρία, 11 ετών

«Η τέχνη για μένα είναι σημαντική, γιατί όταν ζωγραφίζω είναι σα να δίνω εγώ ζωή σε έναν καινούργιο άνθρωπο ή πράγμα». -Μαρία, 8 ετών

«Τέχνη είναι φαντασία. Δεν θα άφηνα ποτέ την τέχνη» - Εντίνα, 8 ετών

* ό,τι περιγράφω παρακάτω συνέβη αληθινά.

texni_3

09.59 Ανοίγω το ζουμ, συνδέομαι. Δεν έχει μπει ακόμα κανείς, χάνομαι στις σκέψεις μου για ό,τι με περιμένει μέσα στην ημέρα, κλικάρω αυτόματα admit/admit και ξαφνικά μέσα στην ησυχία ακούγεται μια ζωηρή φωνή «Καλημέρα κυρία!» «Καλημέρα κυρία!» «Καλημέρα κυρία!».

«Τι κάνετε, πώς περάσατε την εβδομάδα;», «Καλααααά, τα ίδια κυρία…καλά, μια χαρά….», ο τόνος στη φωνή πέφτει.

Η ρουτίνα της εβδομάδας δεν έχει κάτι να προσφέρει στην κουβέντα μας, δεν μιλάμε για τη ρουτίνα μας, δε μιλάμε για όσα βαριόμαστε. «Ωραία, πριν ξεκινήσουμε, να βάλουμε ένα αγαπημένο σας τραγούδι, για να ξυπνήσουμε λιγάκι;» Ο τόνος ανεβαίνει, γκουκλάρω τις προτάσεις τους, ακούμε δυνατά τα μουσικά κομμάτια, παρεισφρέω για λίγο στη σφαίρα του εφηβικού νου, καθώς ακούω τη μελωδία και ερμηνεύω του στίχους, βλέπω χαρούμενες εκφράσεις στις κάμερες, χαίρομαι κι εγώ μαζί τους, γελάνε, γελάω.

«Έλαβα το έργα σας, κάνω share τώρα να τα δούμε όλοι μαζί». Απόλυτη ησυχία την ώρα που σχολιάζουμε τις ζωγραφιές, τι πήγε καλά, τι μας δυσκόλεψε…

texni_1

«Έχετε γίνει φωτογράφοι τελικά!» τους λέω. Το ξύλινο πάτωμα, τα πλακάκια της κουζίνας, το κρεβάτι, το τραπέζι στο σαλόνι μεταμορφώνονται στις μαγικές αυτές επιφάνειες που υποδέχονται τα έργα της εβδομάδας, τραβηγμένα πάντα, όπως έχουμε πει, στο πρωινό φως που δεν κάνει σκιές, με τον φακό να κοιτάει κάθετα τη ζωγραφιά για να μην την παραμορφώνει στο ελάχιστο. «Έτσι η φωτογραφία του έργου που θα λάβω θα είναι άξια να μπει σε κατάλογο έκθεσης!» τους εξηγώ.

«Παιδιά, πρέπει να κλείσουμε τη σύνδεση», και τότε ακούω «Κυρία να πω κάτι, όταν ζωγραφίζω νιώθω ελεύθερη!». Κλείνουμε το τηλεμάθημα και όλη μέρα στριφογυρίζει στο μυαλό μου η κουβέντα του Καντίνσκυ, «στην τέχνη δεν υπάρχει πρέπει, γιατί η τέχνη είναι ελεύθερη!». Πόσα πρέπει άραγε τη μέρα μπαίνουν στο κεφάλι τους; Πού θα χωρέσουν την ελευθερία τους;

Είναι 18.20 κι αυτή η μέρα κοντεύει να τελειώσει. Κάθομαι στην καρέκλα μου για να συνδεθώ και πάλι. «Γεια σας κυρία!», «Γεια σας κυρία!», «Γεια σας κυρία!».

texni_2

Αναγνωρίζω τους χώρους που με συναντούν οι μαθητές μου και κάθε φορά νιώθω καλεσμένη στο σπίτι τους. Φοράνε όμορφες μπλούζες με σχέδια, έχουν φτιάξει τα μαλλιά τους σε κοτσίδες, βάζω κι εγώ τα αγαπημένα μου σκουλαρίκια. Έχουμε γίνει μια παρέα, έχουμε τα δικά μας αστεία που μόνο εμείς καταλαβαίνουμε. Βλέπουμε έργα τέχνης, αναλύουμε, φανταζόμαστε. «Έχετε γίνει κριτικοί τέχνης!» τους λέω. Σκέφτομαι πόσο θα ήθελα να ήταν ανοιχτά τα μουσεία, να συναντιόμασταν εκεί και να με ξεναγούσαν, για να μου πουν τι βλέπουν, τι ακούν, τι θυμούνται…O Ντεγκά έλεγε, εξάλλου, ότι τέχνη δεν είναι αυτό που βλέπει ο καλλιτέχνης, αλλά αυτό που κάνει τους άλλους να δουν. Και τα παιδιά βλέπουν τόσο βαθιά, όσο δεν πάει άλλο, τα μάτια τους διαπερνούν τις εικόνες, τον καμβά, το υλικό, σχεδόν ξύνουν το τελάρο.

Τι κάναμε αυτούς τους μήνες; Προσπαθώ να θυμηθώ χωρίς να κοιτάξω τις σημειώσεις μου. Ο Πικάσο παρομοίαζε την τέχνη με τη συνήθεια να κρατάς ένα ημερολόγιο και νομίζω είχε δίκιο. Καθετί που δημιουργήσαμε όλο αυτόν τον καιρό, κρύβει μέσα του την αλήθεια της στιγμής που φτιάχτηκε. Κι εμείς φτιάξαμε... φτιάξαμε μάνταλα ένα πρωινό για να βρούμε τη λύση ο καθένας στο δικό του πρόβλημα, φτιάξαμε χάρτινους τους ήρωές μας και τους ζωντανέψαμε όσο μακριά κι αν βρίσκονται από εμάς. Ζωγραφίσαμε σκηνές αγάπης σε έναν φανταστικό τοίχο της πόλης, παίξαμε online παιχνίδια τέχνης και γελάσαμε με την καρδιά μας, μπήκαμε στον κόσμο των μεγάλων δημιουργών και νιώσαμε ωραία που βρήκαμε έναν καινούργιο τρόπο να κοιτάμε τα πράγματα γύρω μας, βάλαμε εικόνες πάνω σε κείμενα και λέξεις, κάναμε το μπολ εργαλείο για να χαράξουμε κύκλους, μαυρίσανε τα χέρια μας από το μολύβι και το κάρβουνο, λεκιάστηκαν τα ρούχα μας από τις ακουαρέλες, βαρεθήκαμε πια να τυλίγουμε το αλουμινόχαρτο, να ψάχνουμε για μπατονέτες, χαρτοταινία και βαμβάκι, αλλά συνεχίσαμε να το κάνουμε για να δούμε πού αλλού θα μας πάει αυτή τη φορά…

«Θέλετε κάτι να με ρωτήσετε πριν κλείσουμε;» «Κυρία, στα αλήθεια η Μόνα Λίζα έχει στο αριστερό της μάτι έναν αριθμό;».

Η Παγκόσμια Ημέρα Τέχνης γιορτάζεται κάθε χρόνο στις 15 Απριλίου, ημέρα γενεθλίων του Λεονάρντο Ντα Βίντσι.

Photo Credits: © Studio Kominis/ActionAid

S3jw4lv2o4pYd

ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΔΡΑΣΗ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ

Πάμε πάλι από την αρχή για την εξάλειψη της έμφυλης βίας

Παρασκευή Απριλίου 2, 2021 - 11:17, by Αποστόλης Τζιόλας - Eθελοντής EUAid για διαφυλετικά θέματα
Main Image

Τον τελευταίο ένα χρόνο το φαινόμενο της έμφυλης βίας ήρθε ξανά στην επιφάνεια στην χώρα μας. Η μακρά περίοδος εγκλεισμού και κοινωνικής απομόνωσης που έφερε η καραντίνα είχε ως απόρροια, μεταξύ άλλων, και την αύξηση των καταγγελιών για περιστατικά έμφυλης βίας (με σημαντικό ποσοστό να είναι περιπτώσεις ενδοοικογενειακής βίας) στην εθνική γραμμή SOS 15900. Επίσης, το κίνημα #metoo που ξεκίνησε στην Ελλάδα η πρώην Ολυμπιονίκης Σοφία Μπεκατώρου (δίνοντας έτσι το έναυσμα σε πολλές γυναίκες, από διάφορους χώρους, να εξωτερικεύσουν τα δικά τους περιστατικά παρενόχλησης και κακοποίησης) ήρθε να μας υπενθυμίσει ξανά την απτή πραγματικότητα: η βία κατά των γυναικών δεν κάνει διακρίσεις. Υπάρχει σε διπλανά διαμερίσματα, στον χώρο εργασίας ή σε χώρους άθλησης. Συναντάται από τις πιο φτωχές γειτονιές μέχρι τις πιο εύπορες, χωρίς να λογαριάζει έθνη και φυλές, ούτε και μορφωτικό επίπεδο.

Και μπορεί με μία πρώτη ματιά τα περιστατικά έμφυλης βίας που γνώρισαν αύξηση εν μέσω της καραντίνας και το ελληνικό #metoo να δείχνουν ότι δεν συνδέονται μεταξύ τους, έχουν όμως ως κοινό συντελεστή τις έμφυλες στερεοτυπικές αντιλήψεις, βαθιά ριζωμένες στο κοινωνικό σύνολο. Αντιλήψεις που με θρασύτητα αποδίδουν στα  ίδια τα θύματα το φταίξιμο, γιατί «μίλησαν μετά από τόσο καιρό», «το ήθελαν και αυτές» ή «όλο και κάτι θα έκαναν και θα προκάλεσαν». Μία νοοτροπία που συντηρεί και καλλιεργεί στο θύμα το αίσθημα της ενοχής ότι η ίδια έφταιξε και  της ντροπής, μήπως στιγματιστεί κοινωνικά εάν μιλήσει. 

Ο αγώνας για να συνδιαμορφώσουμε μία ίση και δίκαιη κοινωνία πρέπει να είναι πολύπλερος, διαρκής και καθημερινός. Οι πιο αυστηρές επιβολές ποινών στους θύτες, η ενίσχυση του νομοθετικού πλαισίου για τη σεξουαλική παρενόχληση στον χώρο εργασίας, η άμεση και αδιαμεσολάβητη συμμετοχή των γυναικών στον δημόσιο λόγο για θέματα που αφορούν προσωπικές τους εμπειρίες, όλα είναι βήματα για να φτιάξουμε έναν κόσμο ασφαλέστερο και με λιγότερες διακρίσεις.

Καίριο ρόλο στην αντιμετώπιση πολλών περιστατικών έμφυλης βίας έχουν αμφότερες η αστυνομική και η δικαστική εξουσία. Παρόλο που το θεσμικό πλαίσιο για αυτές τις περιπτώσεις υφίσταται, η εφαρμογή του θα πρέπει να είναι πιο αποτελεσματική, έχοντας ως προαπαιτούμενο τη στελέχωσή αστυνομίας και δικαστηρίων από εκπαιδευμένο προσωπικό, προκειμένου να δημιουργηθεί το αίσθημα ασφάλειας σε μια γυναίκα για να καταθέσει την προσωπική της εμπειρία, όχι να την αποθαρρύνει και να την επανατραυματίζει.  

Εκτός από τους θεσμούς και την εκπαίδευση όσων τους περιβάλλουν, το ζήτημα επιβάλλεται να έρθει στην επιφάνεια και στις καθημερινές συζητήσεις σε κάθε νοικοκυριό όπως και σε κάθε σχολείο, είτε μέσω της τυπικής, είτε της μη τυπικής εκπαίδευσης. Οι τωρινές γενιές να επαναπροσδιορίσουν τη θέση τους για την ισότητα των φύλων και οι επόμενες γενιές να μεγαλώσουν «μπολιασμένες» με τις αξίες της ισότητας και του σεβασμού στον τρόπο που σκέφτονται και δρουν.

Και αυτό πρέπει να είναι το δικό μας σημείο εκκίνησης, από εκεί να γίνει η αρχή, ώστε μέσω της εκπαίδευσης να κατανοήσουμε ότι οι διακρίσεις με βάση το φύλο και κυρίως η βία κατά των γυναικών, με όποια μορφή και αν εκδηλώνεται, υφίστανται και πρέπει να τις καταδικάσουμε. Από εμάς εξαρτάται να δημιουργήσουμε μία κουλτούρα κοινωνικής παρέμβασης, να διασφαλίσουμε ότι η κοινωνία όχι μόνο δεν θα σιωπήσει ποτέ ξανά μπροστά σε κάποιο περιστατικό έμφυλης βίας, αλλά θα είναι δίπλα στα θύματα, στεκόμενη αλλελέγγυα στην πράξη.

Η έμφυλη βία συμβαίνει παντού και σε καθημερινή βάση. Και τέτοιος πρέπει να είναι και ο αγώνας για την εξάλειψή της. Δεν μπορούμε να μείνουμε αδρανείς, γιατί είναι υπόθεση όλων μας. Για ένα κόσμο πιο δίκαιο.  

 

ΔΡΑΣΗ

Εσύ ξέρεις τι είναι το Football3;

Τετάρτη Μαρτίου 17, 2021 - 12:10, by Δημήτρης Μπενετάτος - Προπονητής της ποδοσφαιρικής ομάδας Beyond Goals του Κέντρου της ActionAid στην Αθήνα
Main Image

Το ποδόσφαιρο πρώτα από όλα είναι ένα παιχνίδι το οποίο μπορούν να απολαύσουν όλοι ανεξαιρέτως! Δεν έχει σημασία η ηλικία, το φύλο ή το μέρος. Μόνη προϋπόθεση, να είμαστε τουλάχιστον δυο άτομα και να έχουμε μια μπάλα! Όσο περισσότεροι, τόσο πιο συναρπαστικό γίνεται το παιχνίδι, είτε βρισκόμαστε στο γήπεδο, στην αυλή του σχολείου, στο πάρκο, στις εκδρομές, στη θάλασσα ή ακόμα και στις αυλές των σπιτιών.

Το Football3, τώρα, είναι μια καινοτόμα μεθοδολογία που έχει ως στόχο να συμβάλλει θετικά στις ζωές των κοριτσιών και των αγοριών που συμμετέχουν. Ουσιαστικά το football3 χρησιμοποιεί ως όχημα το ποδόσφαιρο, ώστε να καλλιεργήσει και να αναπτύξει τις αξίες του δίκαιου παιχνιδιού, της ισότητας των φύλων, του σεβασμού και της συνεργασίας. Αξίες σημαντικές για το σύνολο της κοινωνίας μας.

Πώς παίζεται, όμως, το football3; To Football3 χωρίζεται σε 3 ημίχρονα: τη συζήτηση πριν από τον αγώνα, τον ίδιο τον αγώνα και τη συζήτηση μετά. Έτσι προκύπτει και η ονομασία του.

Ξεκινώντας -μετά την προθέρμανση- όλοι οι παίκτες συγκεντρώνονται ώστε να συζητήσουν και να συμφωνήσουν τους κανόνες για τον συγκεκριμένο αγώνα. Η συζήτηση αυτή είναι η ιδανική στιγμή για να ξεκινήσει ένας διάλογος για ένα συγκεκριμένο κοινωνικό θέμα. Ας πάρουμε για παράδειγμα την ισότητα των φύλων. Οι παίκτες θα μπορούσαν να ορίσουν ότι ένα γκολ για να μετρήσει θα πρέπει η μπάλα να έχει περάσει τουλάχιστον από ένα κορίτσι της ομάδας.

Μόλις οι παίκτες συμφωνήσουν τους κανόνες, το παιχνίδι ξεκινάει. Ο αγώνας ανήκει στους παίκτες και είναι ευθύνη τους να διασφαλιστεί ότι τηρούνται οι κανόνες.

Μετά τη λήξη του αγώνα, οι παίκτες και από τις 2 ομάδες συζητούν τη συμπεριφορά τη δική τους και της ομάδας τους και αξιολογούν του αντιπάλου τους, με την υποστήριξη του διαμεσολαβητή - διαιτητή. Κάθε ομάδα καλείται να δώσει στους αντιπάλους, πόντους για το αν έπαιξαν δίκαια το παιχνίδι, οι οποίοι προστίθενται στα σημεία του αγώνα και έτσι καθορίζεται στο σύνολο ο νικητής.

Οι διαμεσολαβητές βρίσκονται εκεί για να υποστηρίξουν τις ομάδες σε αυτή τη διαδικασία και να καταγράψουν τα αποτελέσματα του αγώνα. Οι γονείς και οι θεατές ενθαρρύνουν και μαζί με τους παίκτες γιορτάζουν τη δύναμη που έχει το ποδόσφαιρο να αναπτύξει νέες δεξιότητες και να αλλάξει συμπεριφορές.

Ως προπονητής της ομάδας Beyond Goals της ActionAid εδώ και δύο χρόνια, έχω δει κάποιες πολύ ωραίες στιγμές μεταξύ των παιδιών που παίζουν με τους κανόνες του football3. Για παράδειγμα, όταν πέφτει ένας παίκτης κάτω, αμέσως πάνε και τον σηκώνουν, είτε είναι συμπαίκτης τους είτε από την αντίπαλη ομάδα. Επίσης, όταν η μπάλα βγει έξω, αποφασίζουν δίκαια για το ποιος πρέπει να είναι κάτοχός της.

Το football3 εδώ και 25 χρόνια αλλάζει τις ζωές νέων ανθρώπων σε όλο τον κόσμο. Μέσα από τη διασκέδαση και την απόλαυση του ποδοσφαίρου, διδάσκει αξίες και αλλάζοντας τις ζωές των ίδιων των παιδιών που συμμετέχουν, συνεισφέρει απροσμέτρητα στην βελτίωση της κοινωνίας στο σύνολό της.

ΔΡΑΣΗ ΓΥΝΑΙΚΕΣ

Παγκόσμια Ημέρα Γυναικών 2021: 15 πράγματα που δεν γνωρίζατε για την ημέρα της γυναίκας

Δευτέρα Μαρτίου 8, 2021 - 12:58, by ΓεωΓΡΑΦΙΚΟΙ
Main Image

Mερικά από τα γεγονότα που καλό είναι να γνωρίζουμε για την Παγκόσμια Ημέρα της Γυναίκας μπορεί να σας εμπνεύσουν και άλλα μπορεί να σας εξοργίσουν. Αν και ο αγώνας για τα δικαιώματα των γυναικών έχει προχωρήσει εντυπωσιακά από το 1908, έχουμε ακόμη πολύ δρόμο να διανύσουμε, πριν η ανισότητα των φύλων να αποτελέσει οριστικά παρελθόν.

1. Η Παγκόσμια Ημέρα της Γυναίκας γεννήθηκε στις 8 Μαρτίου του 1908 όταν 15.000 γυναίκες συγκεντρώθηκαν στους δρόμους της Νέας Υόρκης για να απαιτήσουν λιγότερες ώρες εργασίας, καλύτερες αμοιβές και δικαίωμα ψήφου. Η καθιέρωση της έγινε 3 χρόνια αργότερα, στις 19 Μαρτίου του 1911 με εκδηλώσεις σε 4 ευρωπαϊκές χώρες (Αυστρία, Δανία, Γερμανία και Ελβετία) με περισσότερες από 1.000.000 γυναίκες να συμμετέχουν.

2. Στην σύγχρονη ιστορία, οι πρώτες γυναίκες που απέκτησαν το δικαίωμα ψήφου ήταν στη Νήσο του Μαν το 1881 και στη βρετανική αποικία της Νέας Ζηλανδίας το 1893 με την μόνη προϋπόθεση να κατέχουν ιδιοκτησία. Οι περισσότερες μεγάλες δυτικές δυνάμεις έδωσαν δικαιώματα ψήφου στις γυναίκες κατά τη διάρκεια του μεσοπολέμου, μεταξύ των οποίων ο Καναδάς (1917), η Βρετανία και η Γερμανία (1918), η Αυστρία και οι Κάτω Χώρες (1919) και οι Ηνωμένες Πολιτείες (1920). Σημαντικές εξαιρέσεις στην Ευρώπη ήταν η Γαλλία, όπου οι γυναίκες δεν μπορούσαν να ψηφίσουν μέχρι το 1944, η Ελλάδα (1952) και η Ελβετία (1971).

3. Ο ΟΗΕ αναγνώρισε την παγκόσμια ημέρα της γυναίκας ως αργία το 1975 και από τότε ενθαρρύνει όλο και περισσότερες χώρες να αγκαλιάσουν την ημέρα και τον σκοπό της. Στο Αφγανιστάν, την Κούβα, το Βιετνάμ, την Ουγκάντα, τη Μογγολία, τη Γεωργία, το Λάος, την Καμπότζη, την Αρμενία, τη Λευκορωσία, την Αρμενία, το Μαυροβούνιο, τη Ρωσία και την Ουκρανία θεωρείται επίσημη αργία.

4. Το 1975, περίπου το 90% των γυναικών στην Ισλανδία απέργησε για να δείξει τη σημασία της συμβολής τους στον εργασιακό τομέα. Σήμερα, η Ισλανδία κατέχει τον τίτλο «Η καλύτερη χώρα για τις γυναίκες», όπως υπολογίζεται από τον δείκτη Global Gender Gap Index.

5. Σε μερικές χώρες όπως η Σερβία, η Βόρεια Μακεδονία, η Αλβανία και το Ουζμπεκιστάν η ημέρα της γυναίκας γιορτάζεται μαζί με την ημέρα της μητέρας με τα παιδιά να δίνουν μικρά δώρα στις μαμάδες και τις γιαγιάδες τους ως σύμβολα αγάπης και εκτίμησης.

6. Το 2011, για να τιμήσει τα 100 χρόνια από την πρώτη Παγκόσμια Ημέρα Γυναίκας, ο τότε πρόεδρος των ΗΠΑ, Μπάρακ Ομπάμα, κήρυξε ολόκληρο τον Μάρτιο ως «Μήνα Ιστορίας Γυναικών».

7. Το 2013, εκτιμήθηκε ότι 39.000 νεαρά κορίτσια παντρεύονται καθημερινά (142 εκατομμύρια κορίτσια ετησίως δηλαδή). Η έλλειψη εκπαίδευσης στα νεαρά κορίτσια και τα ποσοστά γάμου σε ηλικίες μικρότερης των 18 συνδέονται άμεσα. Όπως αναφέρει η UNICEF, εάν κάθε κορίτσι στην Υποσαχάρια Αφρική και τη Βόρεια και Δυτική Ασία είχε πρόσβαση σε δευτεροβάθμια εκπαίδευση, οι γάμοι σ’ αυτές τις ηλικίες θα μειώνονταν κατά 64%.

8. Οι γάμοι κοριτσιών είναι από τα βασικά ζητήματα των πατριαρχικών κοινωνιών και στην περίπτωση της Παλαιστίνης είναι ακόμα πιο έντονο καθώς οι γονείς βιάζονται να παντρέψουν τα κορίτσια κι εξαιτίας των ισραηλινών περιορισμών. Μέσα από τη δουλειά της ΑctionΑid, τα κορίτσια ενημερώνονται για τα δικαιώματά τους, και για τις συνέπειες των πρόωρων γάμων στη ζωή τους, ενώ παράλληλα πραγματοποιούν εκστρατείες ενημέρωσης σε όλη την κοινότητα.

ΓεωΓΡΑΦΙΚΟΙ_map

9. Στην Άνω Δυτική Γκάνα, οι γάμοι νεαρών κορίτσιων γίνονται πιο βίαια. Περισσότερα από 50 κορίτσια κάθε χρόνο πέφτουν θύματα απαγωγής στην μεγάλη διαδρομή προς το σχoλειίο τους καθώς αναγκάζονται να περάσουν μέσα από απομονωμένα χωράφια πολύ νωρίς το πρωί. Η ΑctionΑid παρέχει ποδήλατα στα κορίτσια που αντιμετωπίζουν αυξημένο κίνδυνο ώστε η μετάβαση στο σχολείο τους να γίνεται πιο γρήγορα και υπό το φως της ημέρας.

10. Ανά 15 δευτερολέπτα στο Σάο Πάολο της Βραζιλίας, μια γυναίκα δέχεται επίθεση σε δημόσιο χώρο! Το 2014, το τοπικό κίνημα της φαβέλας Heliopolis στο Σάο Πάολο της Βραζιλίας μαζί με την ActionAid οργάνωσαν μια «lanternaço», μια πορεία δηλαδή με φακούς, στους πιο επικίνδυνους δρόμους της συνοικίας απαιτώντας δημόσιο φωτισμό. Το γεγονός κινητοποίησε την κυβέρνηση και έτσι η Heliopolis είναι η πρώτη κοινότητα στη Λατινική Αμερική που οι δρόμοι της φωτίστηκαν με λάμπες LED.

ΓεωΓΡΑΦΙΚΟΙ_statistics

11. Το 2015, η UNICEF ανέφερε ότι πάνω από 500 εκατομμύρια γυναίκες και κορίτσια παγκοσμίως δεν έχουν πρόσβαση σε ιδιωτικό χώρο, καθαρό και ασφαλές, για την προσωπική τους υγιεινή.

12. Η Έκθεση Γυναικών του ΟΗΕ από το 2015 έδειξε ότι οι γυναίκες εξακολουθούν να αμείβονται 24% λιγότερο από τους άνδρες κατά μέσο όρο παγκοσμίως, παρά το γεγονός ότι εργάζονται περισσότερες ώρες. Αυτό το μισθολογικό χάσμα είναι μακράν χειρότερο στη Νότια Ασία, με το ποσοστό να φτάνει το 33%.

13. Το 2018 η ActionAid του Μπαγκλαντές δημιούργησε έξι ασφαλείς χώρους για γυναίκες μουσουλμάνες Ροχίνγκια στο Cox’s Bazaar. Μέχρι το τέλος εκείνης της χρονιάς, αυτοί οι χώροι είχαν υποστηρίξει σχεδόν 16.000 γυναίκες και κορίτσια που είχαν διαφύγει από τις συγκρούσεις στην Μυανμάρ αποκτώντας πρόσβαση σε εκπαίδευση και ψυχολογική υποστήριξη για πρώτη φορά στη ζωή τους.

14. Το 2020 σύμφωνα με το CFR, από τις 197 χώρες των Ηνωμένων Εθνών μόνο 21 γυναίκες ήταν αρχηγοί κρατών – μόλις το 10,6%.

15. Παράλληλα, στις επιχειρήσεις, το χάσμα των φύλων παραμένει ευρύ. Στις Ηνωμένες Πολιτείες, για παράδειγμα, μόνο 24 από τους διευθύνοντες συμβούλους των εταιρειών της λίστας Fortune 500 είναι γυναίκες.

Δείτε περισσότερα άρθρα από τους ΓεωΓΡΑΦΙΚΟΥΣ εδώ.

 

Credits κεντρικής Φωτογραφίας: © Stephanie Ross/ActionAid

ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΓΥΝΑΙΚΕΣ

3 μέρες ή μία ζωή

Δευτέρα Φεβρουαρίου 22, 2021 - 16:14, by Μάρα Ψαράκη - Reporting & Content Coordinator
Main Image

Στην αρχή ακούστηκε ένας δυνατός θόρυβος και μετά, ακόμα και με κλειστά τα παράθυρα, μες στο σπίτι άρχισε να μυρίζει ρετσίνι. Είχε πέσει τo πεύκο και είχε καταπλακώσει το αυτοκίνητό μου. Εντωμεταξύ, οι σωλήνες του νερού είχαν παγώσει και δεν είχαμε νερό. Το τηλέφωνο δε δούλευε. Το πετρέλαιο τελείωνε. Το χιόνι είχε καλύψει τα πάντα και οι εξώπορτες δεν άνοιγαν. Ήμαστε πλέον εγκλωβισμένοι. Μες στην ατυχία μας, ήμαστε τυχεροί – είχαμε ρεύμα. Πενήντα μέτρα πιο πέρα, το καλώδιο της ΔΕΗ είχε κοπεί.

Η κακοκαιρία για την οποία μιλούσαν τις τελευταίες μέρες στις ειδήσεις είχε έρθει και ήταν πράγματι σφοδρή. Το κινητό χτυπούσε από μηνύματα φίλων. «Είστε όλοι καλά;», ρωτούσαν. «Εσύ είσαι οκ ή έχεις πάθει πανικό;» «Ευτυχώς είμαστε όλοι καλά: κι εμείς και τα ζώα μας», απαντούσα. Πανικό δεν θα μπορούσα να πάθω, γιατί ξέρω ότι είναι κάτι προσωρινό, πάντα αυτό με κρατάει. Ξέρω ότι δεν είναι αυτή η ζωή μας – συνέβη κάτι που ανέτρεψε για λίγο την καθημερινότητα στην οποία είχαμε συνηθίσει, μα αργά ή γρήγορα όλα θα επανέλθουν σε φυσιολογικό ρυθμό. Υπομονή, κι αυτό θα περάσει…

Αν κάτι με αγχώνει, βέβαια, είναι που δεν μπορούμε να πάμε πουθενά σε περίπτωση που συμβεί κάτι. Ο κολλητός του γιου μου έσπασε προχθές τον αντίχειρά του μέσα στο σπίτι – ένα από αυτά τα ατυχήματα που συμβαίνουν απ’ τη μια στιγμή στην άλλη. Πρέπει να πόνεσε πάρα πολύ. Δεν είναι κάτι σοβαρό, περνάει, φτιάχνεται, αλλά θέλει γιατρό. Όταν του συνέβη το ατύχημα, το χιόνι μόλις είχε αρχίσει να πέφτει και οι γονείς του μπόρεσαν και τον πήγαν στο νοσοκομείο. Αν συμβεί σε εμάς κάτι; Αν χρειαστεί γιατρό ο γιος μου ή η μητέρα μου;

Κάθε φορά που η ζωή μάς ξεβολεύει για λίγο με μια διακοπή ρεύματος ή νερού - ή με μια βλάβη στο τηλέφωνο ή το αυτοκίνητο – σκέφτομαι όλες τις σανίδες σωτηρίας που διαθέτουμε. Δεν είναι λίγες, σχεδόν πάντα υπάρχει λύση. Ακόμα κι όταν δεν υπάρχει, έρχονται τα σοφά λόγια των παππούδων μας ως απάντηση: «Ο χρόνος όλα τα γιατρεύει».

Τι θα συνέβαινε άραγε αν ο χρόνος ήταν μια ατέρμονη εναλλαγή της ίδιας σκληρής καθημερινότητας; Αν οι καθημερινές δυσκολίες μάς είχαν γίνει βίωμα στο πετσί μας κι ο χρόνος δεν γιάτρευε τελικά τίποτα; Εκεί κάπου θυμάμαι ανθρώπους που έχω γνωρίσει στα ταξίδια μου και που η ζωή τους όλη ήταν σαν αυτές τις τρεις, πέντε, άντε δέκα μέρες που βιώνουμε εμείς και τόσο μας ταράζουν.

Στη Ζάμπια, η γυναίκα που μας φιλοξενούσε σπίτι της άναβε κάθε βράδυ ένα κερί να βλέπουμε. Νερό κουβαλούσε από ένα βρώμικο ρυάκι, ένα χιλιόμετρο πιο πέρα. Μεταφορικό μέσο δε διέθεταν, παρά ένα ποδήλατο που ήδη στα μέρη τους ήταν σπουδαίο πράγμα! Η γυναίκα αυτή είχε, αν θυμάμαι καλά, 6-7 παιδιά. Τα μικρότερα ήταν δυο δίδυμα κοριτσάκια. Το ένα τρεχοβολούσε κι έπαιζε, το άλλο μονίμως δεμένο στην πλάτη της μητέρας του, υποτονικό, μονίμως κοιμισμένο. «Τι συμβαίνει;» τη ρώτησα. «Είχε ελονοσία. Το πήγα ήδη μια φορά στο νοσοκομείο, μου έδωσαν χάπια, αλλά δεν έχει συνέλθει. Δεν μπορώ να ξαναπάω στο νοσοκομείο. Είναι πολύ μακριά. Είπαν να τρέφεται καλά, μα εγώ έχω μόνο καλαμπόκι να δώσω στα παιδιά μου.»

 3 μέρες ή μία ζωή_eswteriki

Το συγκεκριμένο blog είναι αφιερωμένο σ’ όλες τις γυναίκες του κόσμου που, με τόσες δυσκολίες, μεγαλώνουν τα παιδιά τους. Σενεγάλη, 2019

Σε ένα νησί της Σενεγάλης η δεξαμενή νερού που τροφοδοτούσε τους κατοίκους είχε καταστραφεί και ήταν έτοιμη να γκρεμιστεί. Στο ίδιο νησί αντίκρισα μια μητέρα με ένα μωρό στην αγκαλιά και εμφανή σημάδια μόλυνσης στο κεφάλι του. Γιατρός ή κέντρο υγείας δεν υπήρχε και η πρόσβαση στην κοντινότερη πόλη της στεριάς ήταν μια ώρα με τη βάρκα. «Περάσαν απέναντι και το πήγαν στον γιατρό. Τους έδωσε φάρμακα, αλλά αγόρασαν μόνο αυτά που μπορούσαν. Είναι πολύ ακριβά τα φάρμακα», μου εξήγησε ο διερμηνέας.

Τρέμω στη σκέψη πώς μεγαλώνουν τα παιδιά τους αυτές οι μητέρες σε μέρη όπου η απουσία ηλεκτροδότησης και τρεχούμενου νερού είναι καθημερινή και η έλλειψη πρόσβασης σε στοιχειώδεις υπηρεσίες υγείας μπορεί να σου κοστίσει τη ζωή από τη μια στιγμή στην άλλη. Χαμογελάω όταν σκέφτομαι τις φωτογραφίες που έλαβα κάποιους μήνες αργότερα, που με διαβεβαίωναν πως τα παιδιά και των δύο αυτών γυναικών έγιναν καλά, γιατί κάποιος τους νοιάστηκε. Αισθάνομαι περήφανη που δουλεύω σε μια οργάνωση που νοιάζεται πραγματικά για τους ανθρώπους και το δείχνει με έργα που δίνουν ζωή. Φτιάχνει κέντρα υγείας, φέρνει νερό σε άνυδρες περιοχές, βοηθάει τους κατοίκους να ενισχύσουν το εισόδημά τους και πάντα, μα πάντα, τους θυμίζει πως όλοι μαζί πετυχαίνουμε περισσότερα από ό,τι ο καθένας μόνος.

Κι εμείς; Εμείς είμαστε τυχεροί και προνομιούχοι. Ας το θυμόμαστε καθημερινά κι ας μην περιμένουμε μια κακοκαιρία σαν αυτή των τελευταίων ημερών για να εκτιμήσουμε αυτά που θεωρούμε δεδομένα. Έχουμε τόσα πολλά, που μπορούμε και να προσφέρουμε σ’ αυτούς που δεν έχουν. Με έναν τρόπο μαγικό, αυτό μας κάνει πιο πλούσιους.

 

Photo Credits: Kosmas Koumianos/ActionAid

Λεζάντα κεντρικής φωτογραφίας: Για όλα τα παιδιά που έχουν μάθει να είναι μαχητές. Σενεγάλη, 2019

ΤΑΞΙΔΙ ΔΡΑΣΗ

10 χρόνια ταξίδια αλληλεγγύης ActionAid: Πώς αλλάζεις τον κόσμο ταξιδεύοντας

Δευτέρα Φεβρουαρίου 15, 2021 - 15:05, by Πόλυ Τσιγκούνη - Reporting and Content Senior Officer
Main Image

«Το ταξίδι της ανακάλυψης δεν σημαίνει να ψάχνεις καινούργια μέρη, αλλά να έχεις καινούργια μάτια», έχει πει ο Μαρσέλ Προυστ. Είναι μια φράση που με έχει στοιχειώσει ιδιαίτερα τον τελευταίο χρόνο, που τα ταξίδια πλήττονται από το απαγορευτικό της πανδημίας. Και η αλήθεια είναι ότι όλοι μας λίγο-πολύ έχουμε μπει στη διαδικασία να κοιτάξουμε γύρω μας και μέσα μας με διαφορετική ματιά, υπό την επίταξη των lockdown.

Κι ενώ αναπολώ και την παλιά μου ματιά -για να είμαι ειλικρινής- φέρνοντας στο μυαλό μου εικόνες από τα αγαπημένα μου ταξίδια, τα ταξίδια αλληλεγγύης με την ActionAid, προσπαθώ να εντοπίσω τι είναι αυτό που τα κάνει τόσο αγαπημένα και ξεχωριστά. Είναι σίγουρα εμπειρίες μοναδικές, στιγμές δυνατές, συναισθήματα που σε κάνουν να νιώθεις ζωντανή με έναν πρωτόγνωρο τρόπο. Είναι η δύναμη της αλληλεγγύης που σε κάνει να νιώθεις ότι μπορείς να καταφέρεις τα πάντα όταν είσαι μαζί. Το αίσθημα της πληρότητας, ότι κάνεις κάτι χρήσιμο και σημαντικό για κάποιους άλλους, άγνωστους ανθρώπους. Η ελπίδα ότι όλα θα πάνε καλά τελικά. Η αφύπνιση του χρέους, ότι πρέπει να παλέψεις και για εκείνους που δεν μπορούν μόνοι τους, που σου υπαγορεύει τον σκοπό που πάντα αναζητούσες. Η έμπνευση και η δύναμη που σου δίνουν άνθρωποι που παλεύουν, ενώ έχουν όλα τα δεδομένα εναντίον τους. Ναι, η λίστα μπορεί να πάει πολύ μακριά τελικά, ωστόσο κάτι μέσα μου δεν έχει ικανοποιηθεί ακόμα…

Καθώς αναζητώ περισσότερες εικόνες που θα μου δώσουν την απάντηση, συνειδητοποιώ ότι τα ταξίδια αλληλεγγύης στην πραγματικότητα ξεκινούν όταν επιστρέφεις από τον προορισμό σου. Εκεί όπου προηγουμένως ήταν ο τόπος σου, είναι πλέον όλα διαφορετικά. Τα πάντα έχουν αποκτήσει άλλη αξία, άλλη βαρύτητα, άλλη ιεράρχηση. Πράγματα που θεωρούσες σημαντικά έχουν ξεθωριάσει και άλλα έχουν αποκτήσει διαφορετική λάμψη, διεκδικώντας την προσοχή σου. Οι ανθρώπινες σχέσεις γίνονται πολύτιμες και οι ανθρώπινες αδυναμίες αποκτούν μια γοητεία και μια πρόκληση να τις μετατρέψεις σε αρετές.  

Τα ταξίδια αλληλεγγύης τα συναντάς παντού στην καθημερινότητά σου: σε ένα παιδικό αυθόρμητο χαμόγελο, σε μια ανιδιοτελή αγκαλιά, στο νερό που τρέχει γενναιόδωρα στη βρύση σου, στην ασφαλή θαλπωρή του σπιτιού σου ένα χειμωνιάτικο βράδυ, στην ανεπιτήδευτη καλοσύνη σε διασταυρούμενα βλέμματα περαστικών. Ψάχνοντας τον αντίκτυπο αυτών των ταξιδιών στις ζωές των ανθρώπων, τα πρώτα σημάδια τα εντοπίζεις στο δικό σου είδωλο στον καθρέφτη σου. Ένας καινούργιος κόσμος ανοίγεται μπροστά σου μέσα από την καινούργια σου ματιά. Είναι ο κόσμος που ονειρευόσουν και είναι πιο κοντά από ό,τι φανταζόσουν.

Στα 10 χρόνια ταξιδιών αλληλεγγύης της ActionAid, είχαμε τη χαρά να δούμε πολλές ζωές να αλλάζουν: με 36 έργα σε 12 χώρες, 4.000 άτομα έχουν ευκαιρίες για ποιοτική εκπαίδευση, 3.000 μέλη συνεταιρισμών εξασφαλίζουν καλύτερο εισόδημα, 12.000 άνθρωποι έχουν πρόσβαση σε καθαρό νερό. Ίσως, όμως, η πιο σημαντική αλλαγή να είναι αυτά τα 488 ζευγάρια μάτια των ταξιδιωτών, που πλέον βλέπουν έναν αλλιώτικο κόσμο γύρω τους. Και είναι διατεθειμένοι να κάνουν ό,τι μπορούν για να τον διαδώσουν.

Τελικά, και όταν θέλεις να αλλάξεις τον κόσμο, αρκεί να αλλάξεις τον τρόπο που τον αντικρίζεις. Γιατί μέσα από τη δική σου ματιά, μπορούν να τον δουν αλλιώτικο και οι γύρω σου.

Κλείνω τα μάτια και ονειρεύομαι τον επόμενο προορισμό με λαχτάρα ανυπόμονου παιδιού, μέσα στην ασφυξία των εγκλεισμών. Εικόνες ανθρώπων που αγκαλιάζονται σφιχτά μπροστά από μια καινούργια βρύση στην Κένυα περνούν από μπροστά μου, παιδικά τραγούδια από κάποιο σχολείο στην Ουγκάντα ηχούν στα αυτιά μου, μυρωδιά από φρεσκομαγειρεμένα λαχανικά με sadza σε υπαίθρια κουζίνα στη Ζιμπάμπουε με περιβάλλει. Δεν ξέρω πότε θα ταξιδέψω ξανά. Όμως ανοίγοντας τα μάτια βλέπω τον κόσμο όμορφο, αλλαγμένο γύρω μου. Και ξέρω πια πως όπου κι αν βρίσκομαι, είναι και εκεί ο προορισμός μου!

 

Λεζάντα Φωτογραφίας: Σε ταξίδι αλληλεγγύης το 2014 στην Κένυα. Η ομάδα δούλεψε για ένα έργο υδροδότησης του σχολείου της περιοχής.

Photo Credits: Georgios Dedes/ActionAid 

ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ

Τι έμαθα για τη ζωή, διδάσκοντας ελληνικά

Τετάρτη Φεβρουαρίου 10, 2021 - 15:00, by Νένα Ζώη - Καθηγήτρια ελληνικών, The Pomegranate Project
Main Image

Ονομάζομαι Νένα Ζώη και διδάσκω ελληνικά σε γυναίκες πρόσφυγες στο Pomegranate Project. Είμαστε δύο δασκάλες που παραδίδουμε καθημερινά μαθήματα, ακόμη και τώρα στην περίοδο της καραντίνας κάνουμε μάθημα διαδικτυακά. Τα τμήματα είναι διαφορετικά και οι μαθήτριές μας είναι από αρχάριες έως και το πρώτο πτυχίο ελληνομάθειας.

Η εμπειρία μου αυτή είναι από τα σημαντικότερα πράματα που έχω κάνει στη ζωή μου. Συμμετείχα από μικρή σε κοινωνικούς αγώνες για έναν καλύτερο και πιο δίκαιο κόσμο και σέβομαι τις διαφορετικές κουλτούρες όλων των λαών. Με αυτή την αντίληψη ούτε καχύποπτη υπήρξα ούτε φοβήθηκα όταν οι βάρκες με τους πρόσφυγες έφταναν στις ακτές των νησιών.

Τι να φοβηθώ; Εξαθλιωμένους ανθρώπους; Γυναίκες με μωρά στην αγκαλιά; Άντρες απελπισμένους;  Παιδιά χωρίς οικογένεια, μόνα τους; Ανθρώπους που ταξίδευαν σε μία φουσκωτή βάρκα, ο ένας πάνω στον άλλον, διαλυμένοι, παγωμένοι, βρεγμένοι, πεινασμένοι, ξεριζωμένοι από τους πολέμους και την καταστροφή; Τι να φοβηθώ; Μόνο λύπη και θυμό ένιωθα, ανήμπορη να βοηθήσω… Μια εικόνα από εκείνες τις μεγάλες εικόνες ντροπής εκφράζει την τραγωδία που εξελίσσεται τον 21ο αιώνα. Η εικόνα του μικρού Αϊλάν με το κατακόκκινο μπλουζάκι του δίπλα στον φλοίσβο του γιαλού…

Ζω στο κέντρο της Αθήνας, στην πλατεία Βικτωρίας. Εκείνες τις ημέρες αντίκριζα καθημερινά γεμάτη ανθρώπους την πλατεία, άνθρωποι είχαν βρει καταφύγιο εκεί. Στο πεζοδρόμιο, κατά μήκος της πλατείας, σκηνές είχαν στηθεί γεμάτες οικογένειες, γυναίκες, άντρες… Τι να δώσεις, σε ποιον να πρωτοδώσεις…

Δεν μπορούσα πια να συζητώ το κακό που συμβαίνει δίπλα μου, στην πόρτα του σπιτιού μου, να αναλύω θεωρίες και έννοιες, ένιωθα την ανάγκη να δράσω, να προσφέρω έμπρακτα.

Σήμερα, βρίσκομαι στο σημείο που διδάσκω τη γλώσσα μου σε εκείνες τις γυναίκες, στις μανάδες, στις αδελφές, στις κόρες μέσω του προγράμματος στο οποίο συμμετέχω. Η αντίληψή μου έχει διαφοροποιηθεί, έχω μάθει πολλά από τις γυναίκες. Αισθάνομαι οικεία με αυτές, σαν να γνωριζόμαστε από παλιά. Η συμπεριφορά τους, ο τρόπος τους, η τέχνη τους είναι γνώριμα, μοιάζουν με όσα έχω μάθει, δεν διαφέρουμε και τόσο πολύ, από ό,τι ανακαλύπτω. Βλέπω πόσο γενναίες είναι και πόσο προσπαθούν. Τις σέβομαι και με γεμίζουν ελπίδα και κουράγιο.

Στους συμπατριώτες μου κάνω την προτροπή να μη φοβούνται, να παραμείνουν άνθρωποι ενάντια στην προπαγάνδα και την ξενοφοβία που συντελείται. Να θυμηθούν τη δική μας Οδύσσεια, την δική μας ξενιτιά. Δεν έχουμε τίποτα να χωρίσουμε, έχουμε να μοιράσουμε. Και αυτό είναι αρκετό και έχει τη δύναμη να αλλάξει τον κόσμο μας. Να αλλάξει τους εαυτούς μας και να μεταδοθεί. Η κοινωνική αλληλεγγύη είναι η δύναμη και η απάντησή μας.

*Σημείωση: Η Ελένη συμμετείχε στην εκδήλωση της ActionAid «Από τη θεωρία στην πράξη: ο εθελοντισμός στο προσφυγικό» την 1η Φεβρουαρίου.

*Φωτογραφία αρχείου - Omar Havana / ActionAid

ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

Η τέχνη του να κάνεις Τέχνη

Παρασκευή Φεβρουαρίου 5, 2021 - 12:04, by Δέσποινα Καρδογέρου - Θεατρολόγος και Συντονίστρια εκπαιδευτικών προγραμμάτων ActionAid
Main Image

Το τελευταίο διάστημα, ολόκληρη η ελληνική κοινωνία καλείται να διαχειριστεί μια βαθιά ρωγμή στον εργασιακό χώρο του πολιτισμού και της τέχνης, σε σχέση με την έμφυλη, και όχι μόνο, βία. Όπως συμβαίνει σε πολλές παρόμοιες περιπτώσεις, όταν ο αέρας λυσσομανά, αυτά που σηκώνονται πρώτα πολύ ψηλά είναι φωνές, κρίσεις, αφορισμοί, δαιμονοποιήσεις, εκ νέου λεκτική και σεξιστική βία και η λίστα δεν σταματά εδώ. Είναι τόσο εκκωφαντικός ο θόρυβος αυτός, που μετά βίας υπάρχει χώρος και χρόνος να ακουστούν σκέψεις και στοχασμοί τόσο για τα αίτια, τους τρόπους αντιμετώπισης, όσο φυσικά και για την πρόληψη της βίας. 

Δεν θα σταθώ καθόλου στην επικαιρότητα, χωρίς αυτό να αποτελεί άφεση αμαρτιών στα άτομα που συστηματικά και για χρόνια ασκούν βία σε άλλα άτομα, αλλά με αφορμή αυτή θα ήθελα να μοιραστώ μαζί σας κάποιες σκέψεις για την τέχνη και τον κοινωνικό της χαρακτήρα σε σχέση με τη βία εν γένει. Και επειδή οι σκέψεις μου αυτές δεν χωρούν στο πραγματικό κοινωνικό πλαίσιο της ελληνικής κοινωνίας του 2020, θα σας παρακαλούσα να κλείσετε για λίγο τα μάτια σας και να φανταστείτε ότι όλες και όλοι ζούμε σε μια κοινωνία, όπου η τέχνη βρίσκεται στο ελληνικό δημόσιο σχολείο ως οργανικό μέρος του αναλυτικού προγράμματος. Φανταστείτε τώρα ότι όλες και όλοι έχουμε την ευκαιρία να γινόμαστε αποδέκτες και δημιουργοί της τέχνης σε όλες τις μορφές της και σε όλες τις βαθμίδες, με την υποστήριξη προσωπικού καταρτισμένου εκπαιδευτικά και καλλιτεχνικά. Φανταστείτε, επίσης, ότι όλες και όλοι «ασκούμασταν» από μικρή ηλικία καθημερινά στην συνεργασία, στον γόνιμο και ενεργητικό διάλογο, στη συν-δημιουργία. Φανταστείτε, τέλος, ότι όλες και όλοι μαθαίναμε να στεκόμαστε κριτικά απέναντι σε στάσεις, συμπεριφορές και στερεοτυπικές αντιλήψεις για το τι σημαίνει καλλιτέχνης, ποιο είναι το (στερεοτυπικό) προφίλ του μεγάλου σκηνοθέτη,  ζωγράφου, πώς παράγεται ένα έργο, πόσο μάλλον το θεατρικό, ως έργο ύψιστης συλλογικής τέχνης, ενώ παράλληλα καλλιεργούσαμε στο σχολικό περιβάλλον αξίες όπως αλληλεγγύη, ομαδικότητα και δεξιότητες όπως επίλυση συγκρούσεων, ενεργητική ακρόαση, αναγνώριση των ορατών και αόρατων μορφών βίας, διαχείριση άγχους και θυμού. 

Πώς, λοιπόν, θα είχε διαμορφωθεί η κοινωνία μας αν συνέβαιναν τα παραπάνω; Τι είδους πολιτισμό θα παρήγαγε η κοινωνία μας και από ποιους ανθρώπους; Από μια ελίτ, που τις περισσότερες φορές αυτοχαρακτηρίστηκε, ως θεατράνθρωποι, μεγάλο - καλλιτέχνες και άρα εσκεμμένα ή τελείως στερεοτυπικά ακολούθησαν μία νόρμα για να επιβληθούν στον χώρο, εκμεταλλευόμενοι θεσμικές αδυναμίες και ελλείψεις, προσωπικές ευαλωτότητες και όνειρα;  Ή ο πολιτισμός και το καλλιτεχνικό έργο θα ήταν δουλειά ανθρώπων που μοιράζονται κοινά όνειρα και ελπίδες για έναν ανοιχτό και δημοκρατικό χώρο της τέχνης, όπου οι συγκρούσεις και οι διαφωνίες δεν θάβονται, αλλά λύνονται γόνιμα και εποικοδομητικά;

Θα ήταν νομίζω φλυαρία να παραθέσω σε αυτό το κείμενο την πληθώρα των επιστημονικών ερευνών και μελετών που αποδεικνύουν τη σπουδαιότητα της τέχνης και της ενασχόλησης με αυτήν από μικρή ηλικία για μια κοινωνία δημοκρατική, ανοιχτή, χωρίς μορφές βίας. Θα ήθελα, ωστόσο να καταθέσω τη μικρή, προσωπική μου εμπειρία, έτσι όπως αυτή εμπλέκεται στο θεατρικό γεγονός, ως εμψυχώτρια εκπαιδευτικών προγραμμάτων της ActionAid με κύριο εργαλείο τις θεατρικές τεχνικές, αλλά και μιας θεατρικής ομάδας ενηλίκων. Η θεατρική πράξη είναι ένα ταξίδι και όπως κάθε ταξίδι, έκτος από απέραντη χαρά και δημιουργία, έχει αρκετές φορές τις αποκοτιές του, κρύβει φόβο και ανασφάλειες. Η μόνη ίσως ασφαλιστική δικλείδα, τουλάχιστον προσωπικά, είναι να εκλαμβάνω τον εαυτό μου ως εργάτρια της τέχνης και ως δασκάλα που υπηρετεί και προτάσσει πρώτα και κύρια τον (εκ)παιδευτικό και κοινωνικό χαρακτήρα του θέατρου και αναζητά μετέπειτα, συλλογικά και συν-δημιουργικά την καλλιτεχνική αρτιότητα. Ευτυχώς,  που τέτοιου είδους προσεγγίσεις δεν είναι κάτι πρωτόγνωρο, υπάρχουν και δραστηριοποιούνται εκτός των μεγάλων σκηνών και εκθαμβωτικών φώτων της δημοσιότητας και αποτελούν πια «σχολή».

Και πηγαίνοντας και λίγο βαθύτερα, αυτή η «σχολή» δεν ήρθε ως επιφώτιση, αλλά είναι το αποτέλεσμα μακρόχρονης παιδείας, τριβής και βαθιάς αναζήτησης για τον ρόλο της τέχνης στην κοινωνία. Όσο το εκπαιδευτικό σύστημα θεσμικά απαξιώνει και κατακερματίζει την τέχνη στο σχολείο, ενώ παράλληλα δεν ανοίγει τον δρόμο να καλλιεργηθούν συστηματικά αξίες και δεξιότητες για την πρόληψη και την αντιμετώπιση της βίας, έμφυλης ή όχι, νομίζω ότι κατά καιρούς θα καλούμαστε να διαχειριζόμαστε τέτοιου είδους περιστατικά και να ξανακάνουμε την ίδια κουβέντα.                

 

ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ

«- Γιατί το είπε τώρα; - Γιατί τώρα ήθελε.»

Δευτέρα Ιανουαρίου 18, 2021 - 16:50, by Μαρία Μουρτζάκη -Υπεύθυνη Έρευνας και Θεσμικής Πίεσης
Main Image

Είναι δύσκολο να μπαίνεις στη θέση ενός ανθρώπου που έχει παραβιαστεί. Και μόνο η ιδέα τρομάζει. Η εύκολη αντίδραση είναι να σκεφτείς «Γιατί το είπε τώρα; Μα δε θέλει να προστατεύσει τον εαυτό της/ του;». Προφανώς θέλει. Θέλει πιο πολύ από οποιονδήποτε άλλον που ρωτάει με αγανάκτηση. Το ερώτημα, όμως, που πολλοί και πολλές δεν σκέφτονται είναι το «Γιατί δεν μπορεί να το πει; Γιατί δεν θέλει να το καταγγείλει;». Ένα από τα πρώτα πράγματα που μαθαίνουμε όσοι και όσες εργαζόμαστε με ανθρώπους που έχουν επιβιώσει από έναν βιασμό ή από μια περίπτωση σεξουαλικής παρενόχλησης ή οποιαδήποτε άλλη μορφή έμφυλης βίας είναι ότι ποτέ δεν ρωτάμε «γιατί». Δεν το ρωτάμε, επειδή χωρίς να το καταλαβαίνουμε υπονοούμε την ευθύνη του προσώπου που παραβιάστηκε. Είναι σαν να λέμε έμμεσα ότι έφταιγε γι’ αυτό που έπαθε γιατί δεν έκανε πράγματα που θα τον/την είχαν προστατεύσει.

Μάλλον γι’ αυτό δεν ρωτάμε τους εαυτούς μας «Γιατί δεν μπορεί να το πει;» ή «Γιατί δεν θέλει να καταγγείλει;». Αν απαντήσουμε με ειλικρίνεια, θα βρούμε και δική μας ευθύνη. Κάθε μας ανοχή για σεξιστικά αστεία, κάθε μας σκέψη για την πιθανότητα να προκαλούν τα θύματα, κάθε μας αδυναμία να ακούσουμε με ενσυναίσθηση διαμορφώνει ένα κλίμα ανασφάλειας που αποθαρρύνει την επιθυμία καταγγελίας. Σε χώρους όπου οι σχέσεις εξουσίας είναι έντονες, όπως οι χώροι εργασίας, οι αθλητικές ομοσπονδίες, οι χώροι λήψης αποφάσεων, όλες οι βαθμίδες της εκπαίδευσης και πολλοί άλλοι, λείπουν οι διαδικασίες και οι εγγυήσεις που θα συμβάλλουν σε ασφαλείς καταγγελίες. Το γεγονός αυτό είναι καθοριστικής σημασίας για την εικόνα που αποκτάμε τελικά για το τι συμβαίνει σε αυτούς τους χώρους. Πέρα από τις διαδικασίες, η εκπαίδευση (τυπική, αλλά και όχι τυπική) της κοινωνίας δεν μπορεί να καθυστερεί. Ζούμε σε μια πατριαρχική κοινωνία που το θύμα πάντα φταίει γι’ αυτό που του συνέβη. Τα θύματα καταλήγουν να απολογούνται διαρκώς και να οφείλουν συνέχεια. Οφείλουν να καταγγείλουν, οφείλουν να επανέρχονται και να συνεχίζουν τις ζωές τους άμεσα, οφείλουν να μιλούν για να ενθαρρύνουν τις υπόλοιπες γυναίκες.

Η καταπολέμηση των πατριαρχικών προτύπων, η τοξική αρρενωπότητα που οδηγεί σε βίαιες συμπεριφορές ανεκτές από την κοινωνία, ο σεξισμός δεν είναι μυθικά τέρατα που δεν τα έχουμε δει ποτέ. Είναι παντού γύρω μας και η προσπάθεια να τα εξαφανίσουμε πρέπει να είναι καθημερινή και αδιαπραγμάτευτη. Σε όλους τους χώρους που κινούμαστε και ζούμε. Η πολιτεία οφείλει να εφαρμόζει την ισότητα οριζόντια σε όλες τις πολιτικές της στην πράξη και όχι θεωρητικά. Σε όλες τις συζητήσεις οι γυναίκες πρέπει να έχουν ουσιαστικό λόγο για να μπορούν οι ίδιες να μιλήσουν για το βίωμά τους και όχι μέσω αντιπροσώπων. Οι θεσμικοί διάλογοι για ζητήματα ισότητας δεν μπορούν να γίνονται μονόπλευρα και με πλήρη απουσία των γυναικών. Τα παραπάνω είναι φαινόμενα που έχουμε δει πολύ έντονα στην ελληνική κοινωνία κατά το τελευταίο διάστημα και δεν μπορούν να ανοιγοκλείνουν ανάλογα με την εκάστοτε συγκυρία. Το ζήτημα της έμφυλης βίας δεν επανέρχεται όποτε μας συμφέρει. Δεν το ξεχνάμε ποτέ.

Έτσι, την επόμενη φορά που θα ακούσουμε κάποιον να λέει «τα’ θελε», «είναι υπερβολική» - και όποια άλλη συνήθη έκφραση που επαναθυματοποιεί τα θύματα- ας σκεφτούμε πώς απαντήσαμε. Το να λέμε «είσαι υπερβολική» δεν σημαίνει μόνο  «δεν πιστεύω αυτό που μου λες». Σημαίνει ότι «δεν σε πιστεύω» και παράλληλα «με ενοχλεί ο τρόπος που το λες». Γιατί, λοιπόν, να μας οφείλεται μια προσωπική εξομολόγηση όταν εμείς δεν έχουμε κάνει τίποτα για να δημιουργηθούν οι συνθήκες που θα απέτρεπαν έναν βιασμό ή μια σεξουαλική παρενόχληση; Το ποτέ και πουθενά στη βία κατά των γυναικών είναι καθημερινή προσπάθεια και δεν επανέρχεται αραιά και πού. Είναι εδώ και απαιτεί την καθημερινή μας δράση.

 

ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΔΡΑΣΗ

Kλιματική κρίση: χρειαζόμαστε επείγουσα στήριξη προς τα ευάλωτα κράτη της πρώτης γραμμής

Δευτέρα Νοεμβρίου 30, 2020 - 14:54, by Harjeet Singh - Υπεύθυνος για θέματα κλιματικής αλλαγής στην ActionAid
Main Image

Ατελέσφορες προς το παρόν οι συνομιλίες του ΟΗΕ για το κλίμα, στερώντας χρηματοδότηση από όσους παλεύουν με τις αυξανόμενες «ζημίες και απώλειες» λόγω ακραίων καιρικών φαινομένων και της ανόδου της στάθμης της θάλασσας.

Τη στιγμή που ο υπερτυφώνας Γκόνι σφυροκοπούσε τις Φιλιππίνες στα τέλη του Οκτωβρίου, ο ακτιβιστής και πρώην διαπραγματευτής για το κλίμα Yeb Saño συνέκρινε την καταστροφική ισχύ του με αυτήν του τυφώνα Χαϊγιάν, που χτύπησε τη χώρα πριν από επτά χρόνια, γράφοντας στο Τουίτερ: «Η επείγουσα κατάσταση για το κλίμα παραμένει και προκαλεί χάος».

Η ισχυρότερη καταιγίδα του 2020, ο τυφώνας Γκόνι, σκότωσε πάνω από 20 ανθρώπους καθώς σάρωνε τη χώρα, καταστρέφοντας δεκάδες χιλιάδες σπίτια και τις υποδομές.

Έρχεται τη στιγμή που οι κοινωνίες αγωνίζονται να αντιμετωπίσουν τις επιπτώσεις που επέφερε στην υγεία και την οικονομία η πανδημία του COVID-19 και λιγότερο από μια εβδομάδα μετά τον τυφώνα Μολάβε, που σκότωσε 22 ανθρώπους στις Φιλιππίνες.

Στο Βιετνάμ, ο Μολάβε προκάλεσε κι άλλους θανάτους και καταστροφές, σε μια χώρα που ήδη κλονιζόταν από τη χειρότερη περίοδο τροπικών καταιγίδων όλων των εποχών και έναν μήνα πρωτοφανών πλημμυρών και κατολισθήσεων.

Η ActionAid δουλεύει με εταίρους για να προετοιμάσει δράσεις έκτακτης βοήθειας και για τις δύο χώρες, εστιάζοντας στη στήριξη των κοινοτήτων που έχουν δεχθεί τα σφοδρότερα χτυπήματα από τις κλιματικές καταστροφές και τον COVID-19.

Οι Φιλιππίνες και το Βιετνάμ βρίσκονται ανάμεσα στις καλύτερα προετοιμασμένες χώρες για την περίοδο των τροπικών καταιγίδων, με αποτελεσματικά συστήματα προειδοποίησης και σχέδια εκκένωσης. Αλλά ακόμα και αυτές οι χώρες καταβάλλουν έντονες προσπάθειες για να αντιμετωπίσουν την αυξανόμενη ένταση και συχνότητα των φυσικών καταστροφών, καθώς και το ολέθριο κόστος ανθρώπινων ζωών. Εκτιμάται ότι μόνο ο Μολάβε θα κοστίσει στο Βιετνάμ 430 εκατομμύρια δολάρια σε οικονομικές απώλειες.

pic_blog_harjeet_eswteriki

Μέλη της κοινότητας Νgangu, στη Ζιμπάμπουε προσπαθούν να σώσουν ό,τι μπορούν μετά το καταστροφικό πέρασμα του κυκλώνα Ιντάι.

Ωστόσο, η παγκόσμια κοινότητα συνεχίζει να απογοητεύει και να μη στηρίζει αυτές τις χώρες που βρίσκονται στην πρώτη γραμμή της κλιματικής κρίσης, ειδικά οι πλούσιες χώρες που κυρίως ευθύνονται για αυτήν την κρίση.

Έχουν περάσει σχεδόν 30 χρόνια από τότε που το Βανουάτου, μέλος της Συμμαχίας των Μικρών Νησιωτικών Κρατών (AOSIS), πρόβαλε αξιώσεις στις συνομιλίες του ΟΗΕ για το κλίμα, προκειμένου να αποζημιωθούν τα μικρά νησιωτικά κράτη για τις επιπτώσεις της ανόδου της στάθμης των θαλασσών.

Αφού ο τυφώνας Χαϊγιάν προκάλεσε τεράστιες καταστροφές στις Φιλιππίνες, ο Yeb Saño μαζί με άλλους ξεκίνησαν απεργία πείνας κατά τη διάρκεια της συνδιάσκεψης για την κλιματική αλλαγή στα Ηνωμένα Έθνη, ως ένδειξη διαμαρτυρίας για την έλλειψη ουσιαστικών δράσεων για το κλίμα, και έκαναν έκκληση για στήριξη των χωρών που ήδη αντιμετώπιζαν τις σφοδρές επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής.

Το γεγονός αυτό, σε συνδυασμό με την έντονη υποστήριξη στο πέρασμα των χρόνων από αναπτυσσόμενες χώρες και κοινωνικές ομάδες, συμπεριλαμβανομένης της ActionAid, συνέβαλε στη δημιουργία του Διεθνούς Μηχανισμού της Βαρσοβίας για τις Απώλειες και τις Ζημίες (WIM) το 2013, επιφορτισμένου με τη στήριξη ευάλωτων χωρών, αυτών που ήδη γνωρίζουν σοβαρές επιπτώσεις από τα ακραία καιρικά φαινόμενα.

Παράλληλα, ενόψει της αύξησης της παγκόσμιας θερμοκρασίας, των πρωτοφανών ανεξέλεγκτων πυρκαγιών, των αυξανόμενης συχνότητας και σφοδρότητας των υπερκαταιγίδων, των πλημμυρών, της ανόδου της στάθμης των θαλασσών και της ξηρασίας, ο WIM συνεχίζει να πραγματοποιεί τεχνικές συναντήσεις που ισοδυναμούν με ασκήσεις επί χάρτου.

 Επιλογές Χρηματοδότησης

Οι πλούσιες χώρες συνεχίζουν να ασκούν τρομοκρατία στα μέλη της επιτροπής που εκπροσωπούν αναπτυσσόμενες χώρες, μπλοκάροντας την πορεία της οικονομικής στήριξης.

Στο μεταξύ, οι επιβιώσαντες της κλιματικής αλλαγής στις πιο ευάλωτες χώρες, αυτοί που έχουν συμβάλει ελάχιστα στην πρόκληση της κλιματικής κρίσης, έχουν εγκαταλειφθεί να τα βγάλουν πέρα μόνοι τους.

Το WIM είναι επιφορτισμένο με την ενίσχυση της γνώσης σχετικά με την κλίμακα και τη φύση των επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής, την ενίσχυση του διαλόγου και τον συντονισμό και ενίσχυση των δράσεων και τη στήριξη, συμπεριλαμβάνοντας τη σημαντικότατη χρηματοδότηση για την αντιμετώπιση των απωλειών και των ζημιών που προκαλεί η παγκόσμια άνοδος της θερμοκρασίας.

Στις συνομιλίες για την κλιματική αλλαγή στη Μαδρίτη υπό την αιγίδα του ΟΗΕ την προηγούμενη χρονιά, μετά από επτά χρόνια νωθρότητας, οι χώρες συμφώνησαν να δημιουργηθεί μια ομάδα εμπειρογνωμόνων για δράση και στήριξη. Αυτή η ομάδα τελικά συστάθηκε σε μια συνάντηση του WIM τον προηγούμενο μήνα.

Η ομάδα εμπειρογνωμόνων έχει τη δυνατότητα να δημιουργήσει ξεκάθαρες χρηματοδοτικές λύσεις που θα δώσουν τη δυνατότητα στις πληγείσες κοινότητες να λάβουν αποζημιώσεις που δικαιούνται. Οι εκτιμήσεις είναι ότι μέχρι το 2030 το παγκόσμιο ετήσιο κόστος της αποζημίωσης των βλαβερών συνεπειών των καταστροφών που σχετίζονται με την κλιματική αλλαγή – γνωστές ως «απώλειες και ζημίες» - θα φτάσει τουλάχιστον στα 300 δισεκατομμύρια δολάρια και θα αυξάνονται κατά περίπου 1,2 τρισεκατομμύρια δολάρια τον χρόνο μέχρι το 2060.

Μια έκθεση της ActionAid το 2019 εξέτασε τις τρέχουσες επιλογές για την αγορά, το κράτος και καινοτόμους χρηματοδοτικούς μηχανισμούς που θα είναι διαθέσιμοι, προκειμένου να καλυφθεί το ιλιγγιώδες κόστος των απωλειών και των ζημιών, εξετάζοντας την αποτελεσματικότητά τους έναντι βασικών αρχών των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Η ανάλυση εντόπισε ξεκάθαρους νικητές, ανάμεσά τους μια εισφορά που θα επιβαρύνει τη βιομηχανία ορυκτών καυσίμων, προκειμένου να αποκατασταθεί το κόστος της απώλειας και της ζημίας και να χρηματοδοτούνται προγράμματα που θα προωθήσουν τη μετάβαση των κοινοτήτων στην πράσινη οικονομία. Έτσι επιρρίπτεται το βάρος σε αυτούς που είναι υπεύθυνοι για την κλιματική αλλαγή, για να καλύψουν το κόστος των επιπτώσεών της και θα μπορούσε να συγκεντρωθεί έως και 1 τρισεκατομμύριο δολάρια τον χρόνο σε μια κλίμακα 40 δολαρίων ανά τόνο εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα.

Η μετατόπιση της κρατικής επιχορήγησης από τα ορυκτά καύσιμα προς την αντιμετώπιση των επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής και τη χρηματοδότηση της μετάβασης σε μια παγκόσμια οικονομία που χρησιμοποιεί ελάχιστο άνθρακα θα μπορούσε να συγκεντρώσει 300 δισεκατομμύρια δολάρια τον χρόνο, και να αυξηθεί μέχρι και σε 5,3 τρισεκατομμύρια δολάρια, όταν συμπεριλαμβάνονται και οι έμμεσες επιχορηγήσεις.

Καθώς φέτος συμπληρώνονται πέντε χρόνια από τη Συμφωνία του Παρισιού, οι πλούσιες χώρες πρέπει να δεσμευτούν να θεσπίσουν επειγόντως ένα ισχυρό σύστημα στήριξης των ευάλωτων κοινοτήτων και των χωρών που βρίσκονται στην πρώτη γραμμή των επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής.

 

Λεζάντα Κεντρικής Φωτογραφίας: Kαταστροφικές πλημμύρες στην Κεράλα της Ινδίας το 2018

ΔΡΑΣΗ

Είναι δυνατό να γελάμε αν δεν γελάει ολόκληρη η γειτονιά;

Πέμπτη Νοεμβρίου 26, 2020 - 12:15, by Ασπασία Κάκαρη - Επικεφαλής τμήματος Επικοινωνίας, Συνηγορίας & Εκστρατειών
Main Image

Το ξέρετε το παραμύθι με την ποντικοπαγίδα στο σπίτι του αγρότη; Όταν την είδε το ποντικάκι έτρεξε να ζητήσει βοήθεια από τα άλλα ζώα του αχυρώνα: την κότα, το γουρούνι και το βόδι. Αλλά κανένα τους δεν ήταν πρόθυμο να βοηθήσει. Άλλωστε εκείνα δεν κινδύνευαν όπως το ποντικάκι. Όταν όμως το φίδι που πιάστηκε στην ποντικοπαγίδα δάγκωσε τη γυναίκα του αγρότη, ο αγρότης αναγκάστηκε να σφάξει πρώτα την κότα, για να κάνει μια κοτόσουπα για την άρρωστη γυναίκα του, ύστερα το γουρούνι, για να ταΐσει τους χωριανούς που της συμπαραστάθηκαν και στο τέλος το βόδι, για να ταΐσει τον κόσμο που πήγε στην κηδεία της.

Είμαστε άραγε οι κότες, τα γουρούνια και τα βόδια της παραβολής του Σχολείου του Δάσους; Η αλήθεια είναι ότι αυτή η πανδημία μας έκανε να συνειδητοποιήσουμε περισσότερο από ποτέ πόσο συνδεδεμένες είναι οι ζωές όλων μας σ’ αυτόν πλανήτη. Αν και στην αρχή μπορεί να θεωρήσαμε ότι «η παγίδα» δεν είναι απειλή για μας πάρα μόνο για τα «ποντίκια», τώρα πια ξέρουμε ότι αν δεν αντιδράσουμε, στηρίζοντας όσους απειλούνται κι αν δεν δράσουμε για το κοινό καλό, τα πράγματα θα είναι πολύ δύσκολα για όλους μας.

Δυστυχώς, οι προβλέψεις των παγκόσμιων διακυβερνητικών οργανισμών για τη μετά-covid εποχή είναι πολύ δυσοίωνες και αυτοί που αναμένεται να πληγούν περισσότερο είναι όσοι ήδη βιώνουν τις συνέπειες των τεράστιων ανισοτήτων που χαρακτηρίζουν τις σύγχρονες κοινωνίες: οι άνθρωποι που ζουν σε συνθήκες ακραίας φτώχειας, οι κοινότητες που πλήττονται από τις συνέπειες της κλιματικής αλλαγής, όσοι αναγκάζονται να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους και να έρθουν αντιμέτωποι συχνά με μια εχθρική χώρα υποδοχής, τα παιδιά που εν έτει 2020 δεν έχουν πρόσβαση στην εκπαίδευση, οι γυναίκες που συνήθως πληρώνουν το μεγαλύτερο τίμημα της αδικίας.

Σε αυτή τη δύσκολη για όλους συγκυρία, με την καμπάνια «Μέχρι ο κόσμος να γίνει πιο δίκαιος» θελήσαμε στην ActionAid να αναδείξουμε τα σημαντικότερα ίσως προβλήματα που διαιωνίζουν τις ανισότητες σε όλο τον κόσμο αλλά και στην ελληνική κοινωνία: τη βία κατά των γυναικών, την έλλειψη πρόσβασης στην εκπαίδευση, τη φτώχεια, την προσφυγιά και την κλιματική αλλαγή. Προβλήματα που ενώ είχαμε συνηθίσει να τα συνδέουμε με τις αναπτυσσόμενες χώρες του κόσμου, με τον λεγόμενο «Νότο», είναι δυστυχώς περισσότερο κοντά μας από όσο πιστεύαμε.

Μέσα στους τελευταίους μήνες, η κλιματική αλλαγή έχει απειλήσει πολλές περιοχές στην Ελλάδα και έχει κυριολεκτικά στερήσει τη ζωή από πολλές άλλες κοινότητες σε ολόκληρο τον κόσμο. Παράλληλα, σε αυτές τις εξαιρετικά δύσκολες συνθήκες, χιλιάδες ευάλωτοι άνθρωποι,  ασυνόδευτα παιδιά, έγκυες γυναίκες, άνθρωποι με αναπηρίες, ψυχικές παθήσεις, κ.α. εξακολουθούν να ζουν εγκλωβισμένοι σε υπερπλήρεις δομές φιλοξενίας στα ελληνικά νησιά ενώ περίπου 80 εκατ. άνθρωποι αναγκάστηκαν  να εγκαταλείψουν το σπίτι τους και να αναζητήσουν καταφύγιο σε μια άλλη χώρα το 2019. Επίσης, κατά τη διάρκεια του πρώτου lockdown oι κλήσεις στη γραμμή SOS για την ενδοοικογενειακή βία στην Ελλάδα τετραπλασιάστηκαν ενώ 137 γυναίκες κατά μέσο όρο δολοφονούνται κάθε μέρα από τον σύντροφο ή κάποιο συγγενικό τους πρόσωπο σε όλο τον κόσμο. Τέλος, κατά το δεύτερο lockdown υπάρχουν οικογένειες στην Ελλάδα που δεν έχουν αρκετά laptop για να καλύψουν τις ανάγκες των παιδιών για τηλε-εκπαίδευση ενώ η πανδημία έχει κρατήσει εκτός τάξης για σχεδόν τέσσερις μήνες τα παιδιά των φτωχότερων χωρών και συνολικά 617 εκατ. παιδιά δε μαθαίνουν τα βασικά στο σχολείο.

Αντιμέτωποι με αυτή τη νέα κατάσταση, στην ActionAid δραστηριοποιούμαστε τόσο σε τοπικό επίπεδο, στο Κέντρο μας στον Κολωνό αλλά και σε 300 κοινότητες σε όλο τον κόσμο, μέσω της Αναδοχής, όσο και σε εθνικό και παγκόσμιο επίπεδο, ασκώντας πίεση στα κέντρα αποφάσεων για να αλλάξουν οι πρακτικές και οι πολιτικές που διαιωνίζουν τη φτώχεια και την αδικία. Δουλεύουμε μαζί με τους πιο αδύναμους κρίκους της κοινωνίας αλλά και με τις οργανώσεις και τα κινήματα που στέκονται αλληλέγγυα στο πλευρό τους. Ζητάμε από τον κόσμο να ακούσει και να σταθεί δίπλα στους περισσότερο αδικημένους. Να διεκδικήσει κοινωνικές και οικονομικές πολιτικές με γνώμονα το σεβασμό στον άνθρωπο και το περιβάλλον. Να αγωνιστεί για λιγότερο άνισες κοινωνίες, όπου όλες και όλοι, ανεξαρτήτως φύλου και καταγωγής θα μπορούν να ζουν με αξιοπρέπεια. Διαφορετικά, όπως λέει και το παραμυθάκι με την ποντικοπαγίδα, πώς είναι δυνατόν να γελάμε αν δεν γελάει ολόκληρη η γειτονιά.   

ΔΡΑΣΗ

Η δουλειά μου είναι να υπερασπίζομαι το δίκαιο

Τετάρτη Νοεμβρίου 11, 2020 - 15:53, by Έλλη Θούα - Governance & Internal Policies Manager
Main Image

Τον Δεκέμβριο του 2004, στη νοτιανατολική Ασία, ένα τσουνάμι άφησε πίσω του περισσότερους από 230.000 νεκρούς, στην πλειονότητά τους ανθρώπους που ανήκαν στις πιο ευάλωτες ομάδες του πληθυσμού. Γεγονός που δεν θα αποτελούσε τόσο μεγάλη είδηση στα διεθνή δίκτυα, αν δεν συμπεριλαμβάνονταν στους νεκρούς και χιλιάδες δυτικοί τουρίστες. Αυτό για μένα αποτέλεσε σημείο καμπής. Επέλεξα να κάνω στροφή στην επαγγελματική μου καριέρα, να αφήσω τον τομέα της δικηγορίας και να ασχοληθώ με τον ανθρωπιστικό χώρο. Κάπως έτσι τον Φεβρουάριο του 2005 εντάχθηκα στο δυναμικό της ActionAid.

Δεν ξέρω αν θα είμαι στην οργάνωση τα επόμενα δεκαπέντε χρόνια. Το σίγουρο είναι ότι, όπου κι αν είμαι, δεν θα σταματήσω να υπερασπίζομαι το δίκαιο. Και τώρα αυτό κάνω. Γιατί δεν υπάρχει μεγαλύτερη αδικία από το να πεθαίνουν ακόμα και σήμερα, άνθρωποι από πείνα. Πείνα που οφείλεται στην ακραία φτώχεια. Επειδή έτυχε να γεννηθούν σε ένα άλλο μέρος του πλανήτη και δεν είχαν τις ίδιες ευκαιρίες με άλλους συνανθρώπους μας. Μόνο το 2020, έχουν πεθάνει 7 εκατ. άνθρωποι από πείνα με το ένα εκατομμύριο εξ’ αυτών, εξαιτίας της περαιτέρω φτωχοποίησής τους από τις συνέπειες του Covid -19. Αν το σκεφτεί κανείς είναι σοκαριστικό. 

Όλα αυτά τα χρόνια, έχω περάσει από διάφορους ρόλους, έχω συνεργαστεί με τρεις διευθυντές και δύο Προέδρους, έχω δει να φεύγουν και να έρχονται αξιόλογοι συνάδελφοι, να μεγαλώνει η οργάνωση, να εξελίσσεται και πρέπει να πω ότι η αγάπη μου και η πίστη μου στη δουλειά μας τόσο στην Ελλάδα όσο και στο εξωτερικό, είναι αυτά που με κρατάνε. Έχοντας ταξιδέψει και δει το έργο της ΑctionAid σε πολλές χώρες, η εμπιστοσύνη μου ενισχύθηκε ακόμα περισσότερο, η εκτίμησή μου για τους συναδέλφους στο πεδίο μεγάλωσε, ο θαυμασμός μου για τη δύναμη των πιο ευάλωτων, κυρίως των γυναικών που συνάντησα, πολλαπλασιάστηκε. Άλλαξε η οπτική μου και οι προτεραιότητές μου. Πάνω απ’όλα όμως ενισχύθηκε η κατανόηση ότι αν δεν εξαλειφθούν οι αιτίες που οδηγούν στη φτώχεια, το πρόβλημα δεν θα λυθεί ποτέ.

Αυτό κάνει η ΑctionAid. Παλεύει ενάντια στις πολλές μορφές που μπορεί να πάρει η αδικία. Παλεύει μαζί με τους ανθρώπους που συμμετέχουν στα προγράμματά της, ενδυναμώνοντάς τους. Αγωνίζεται μαζί με τους υποστηρικτές της, τους εθελοντές της και άλλες οργανώσεις και προσπαθεί να επηρεάσει πολιτικές και να ευαισθητοποιήσει κόσμο, σε τοπικό και διεθνές επίπεδο. Και αυτό είναι που αγαπώ στην οργάνωση, ότι υπερασπίζεται το δίκαιο. Και μαζί της το κάνω κι εγώ.

 

Λεζάντα φωτογραφίας: Σε ταξίδι με την ActionAid στη Σιέρα Λεόνε το 2012,

Photo credits: Vicky Markolefa

 

ΔΡΑΣΗ

Η κοινωνική υπηρεσία της ActionAid στην covid εποχή

Τρίτη Οκτωβρίου 20, 2020 - 12:40, by Κωνσταντίνα Στρυμπώνη και Ιπποκράτης Ευσταθίου - Κοινωνικοί Λειτουργοί
Main Image

Από την αρχή λειτουργίας του Κέντρου της ActionAid, η κοινωνική υπηρεσία της δομής υποστηρίζει τα άτομα για την αντιμετώπιση ζητημάτων που απορρέουν από την οικονομική ύφεση προσφέροντας υπηρεσίες συμβουλευτικής και ψυχοκοινωνικής υποστήριξης, καθώς επίσης και καθοδήγησης αναφορικά με κοινωνικοπρονοιακά ζητήματα.

Σε συνεργασία με την ΙΑΣΙΣ, οι Κοινωνικοί Λειτουργοί πραγματοποιούν καθημερινά ατομικά ραντεβού και ομαδικές συναντήσεις, προκειμένου να ενδυναμώσουν τους κατοίκους του Δήμου και όμορων καθώς και άλλων περιοχών. Ταυτόχρονα, διερευνούν μαζί τους θέματα κοινωνικής φύσεως που τους απασχολούν, όπως για παράδειγμα η αντιμετώπιση του κοινωνικού αποκλεισμού, η διαδικασία επανένταξης στην κοινωνική και επαγγελματική ζωή καθώς και στην αναζήτηση κοινωνικών επιδομάτων πρόνοιας.

Ως μέλη της κοινωνικής υπηρεσίας, η πιο ισχυρή πρόκληση που κληθήκαμε και εξακολουθούμε να αντιμετωπίζουμε είναι ο πλουραλισμός των ατόμων και το διαφορετικό πολιτισμικό τους υπόβαθρο. Ως στοιχείο της καθημερινότητας θεωρούμε ότι έχει εξαιρετικό ενδιαφέρον, δεδομένου πως ο τελικός μας στόχος είναι η προσφορά αρωγής σε έναν από τους σημαντικότερους τομείς της ανθρώπινης ύπαρξης.

Κάτω από αυτό το πρίσμα, αποτελεί σημαντική επίσης πρόκληση, η ανταπόκριση στην προσπάθεια για βοήθεια και το επιθυμητό αποτέλεσμα που επιτυγχάνεται με τη θετική εξέλιξη στα αιτήματα των ανθρώπων που έρχονται σε επαφή με την υπηρεσία, έχοντας ως προέκταση την απόκτηση κοινωνικών δεξιοτήτων. Στο χρονικό διάστημα λειτουργίας του Kέντρου, η κοινωνική υπηρεσία έχει να επιδείξει σοβαρά και απτά αποτελέσματα κυρίως στην επίλυση βασικών προβλημάτων που αντιμετωπίζουν τα άτομα στην καθημερινότητα τους και στη ζωή τους, γενικότερα.

Τα τελευταία χρόνια με την οικονομική κρίση αλλά και στην κρίσιμη περίοδο της πανδημίας προέκυψε, επίσης, έντονη η ανάγκη για «εξασφάλιση» εργασίας από μεγάλη μερίδα ατόμων που έρχονται σε επαφή με την υπηρεσία, μέσω του- θεωρητικά πιο ασφαλούς- δημόσιου τομέα. Χαρακτηριστικά παραδείγματα, όλων των προαναφερόμενων, αποτελούν αρκετές περιπτώσεις ανθρώπων που απευθύνθηκαν στην κοινωνική υπηρεσία με κύριο αίτημα την ένταξη τους στην εργασία, μέσω της συμμετοχής τους σε προκηρύξεις του δημοσίου κι ένας μεγάλος αριθμός αυτών, ειχαν επιτυχία.

Παράλληλα, η επικοινωνία με τους ανθρώπους, κατά τη διάρκεια της πανδημίας, ανέδειξε τις ανάγκες που γεννήθηκαν μέσα από την ιδιαίτερη αυτή κατάσταση που κλήθηκαν να αντιμετωπίσουν. Αρκετά από τα νέα αιτήματα αφορούσαν πλέον στη δυσκολία διευθέτησης κοινωνικοπρονοιακών ζητημάτων, μέσα από φορείς και υπηρεσίες, ενώ η ψηφιοποίηση διαδικασιών αποτέλεσε ένα δύσκολο εγχείρημα για τους ίδιους. Ωστόσο, ένα από τα βασικότερα - και ιδίως σημαντικά - αιτήματα αποτέλεσε η κοινωνικοποίηση, μέσω της επικοινωνίας. Ορισμένες φορές το αποκλειστικό αίτημα των ατόμων αφορούσε μια απλή συζήτηση με έναν άνθρωπο. Μέσα από το συγκεκριμένο γεγονός γίνεται κατανοητό, ότι σε περιόδους κοινωνικής απομόνωσης και μαζικού εγκλεισμού, η επικοινωνία διαδραματίζει καταλυτικό ρόλο στην ψυχοκοινωνική προσαρμογή ενός ατόμου σε νέες καταστάσεις. Μέσα από αυτήν την διεργασία, το σημείο που μας έχει εντυπωσιάσει είναι η συνεχής και αδιάλειπτη επιμονή και υπομονή που επιδεικνύουν όλα τα άτομα που έχουν έρθει σε επαφή με την υπηρεσία κατά τη διάρκεια των προσπαθειών τους, μέχρι να καταφέρουν να επιτύχουν τους στόχους τους.

Και όταν αυτό πραγματοποιείται, αισθανόμαστε μέρος αυτής της ανείπωτης χαράς τους!

 

Photo Credits: © Thalia Galanopoulou/ActionAid

ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΕΚΣΤΡΑΤΕΙΑ

Ένταξη της οπτικής του φύλου στους προϋπολογισμούς

Παρασκευή Οκτωβρίου 16, 2020 - 11:00, by Μάττα Σαμίου - Υπεύθυνη Εκστρατειών
Main Image

Η ActionAid σε συνεργασία με το Κέντρο Γυναικών Καρδίτσας, το δήμο Αθηναίων και το δήμο Καρδίτσας, ξεκίνησε ένα καινούριο φιλόδοξο πρόγραμμα για την προώθηση του gender budgeting, δηλαδή της κατάρτισης προϋπολογισμών με την οπτική του φύλου με στόχο την παροχή υπηρεσιών και δημόσιων αγαθών που λαμβάνουν υπόψη τις διαφορετικές ανάγκες των φύλων και προωθεί την ισότητα των φύλων.

Τι σημαίνει αυτό; Γιατί δεν είναι αρκετός ένας «ουδέτερος» προϋπολογισμός;

Διάβασα μια πολύ ενδιαφέρουσα ιστορία που νομίζω ότι απαντάει σε αυτά τα ερωτήματα και δίνει ένα καλό παράδειγμα του τι σημαίνει βλέπω τον κόσμο με οπτική του φύλου και γιατί δεν αρκεί να μοιράζουμε τα πάντα 50-50 για να εξασφαλίσουμε την ισότητα.

Μια Αγγλίδα δημοσιογράφος που είχε επισκεφτεί ένα μεγάλο πολιτιστικό χώρο στο Λονδίνο, το Barbican, πήγε να επισκεφτεί την γυναικεία τουαλέτα και με τρόμο είδε ότι η ουρά ήταν τεράστια και επεκτεινόταν σε όλο το χώρο.

Είναι γεγονός ότι στις περισσότερες εκδηλώσεις, στο διάλειμμα στο σινεμά, στις συναυλίες και σχεδόν σε όλους τους χώρους μαζικής προσέλευσης η ουρά στις γυναικείες τουαλέτες είναι μεγάλη και κάποιες φορές καταλήγει έξω από την πόρτα του μπάνιου. Συχνά κάνουμε ή μας κάνουν και αστεία για αυτό το φαινόμενο αλλά ποτέ δεν μου είχε περάσει από το μυαλό να ψάξω να βρω πόσο χρόνο χρειάζεται στην τουαλέτα μια γυναίκα και πόσο ένας άντρας και τι διαφορετικές ανάγκες έχουν. Διάβασα λοιπόν ότι σύμφωνα με έρευνες, οι γυναίκες χρειάζονται 2,3 φορές περισσότερο χρόνο από ότι οι άντρες! Αυτό συμβαίνει γιατί οι γυναίκες συνοδεύουν συχνά άλλες ομάδες που χρειάζονται επιπλέον χρόνο στην τουαλέτα, όπως παιδιά, ηλικιωμένους και άτομα με αναπηρίες. Οι ίδιες επίσης επισκέπτονται περισσότερο την τουαλέτα από ότι οι άντρες: αρκετές βρίσκονται σε εγκυμοσύνη με μικρή χωρητικότητα ουροδόχου κύστης ή έχουν περίοδο και χρειάζεται να αλλάζουν συχνά σερβιέτα ή ταμπόν και επίσης έχουν 8 φορές περισσότερες πιθανότητες από τους άντρες να υποφέρουν από μολύνσεις του ουροποιητικού συστήματος. 

Το να χωρίζουμε λοιπόν τις τουαλέτες 50%-50% μπορεί να μοιάζει επιφανειακά δίκαιο και σωστό. Η δήθεν όμως ίση παροχή, στην πραγματικότητα καταλήγει να λειτουργεί μεροληπτικά κατά των γυναικών. 

Αυτός όμως δεν ήταν ο λόγος που εκείνη τη βραδιά η ουρά ήταν τόσο μεγάλη, χειρότερη από ότι είχε υπάρξει ποτέ. Εκείνη την ημέρα το Barbican είχε αποφασίσει να κάνει όλες τις τουαλέτες «ουδέτερες ως προς το φύλο». Εκτός όμως από τις κλειστές τουαλέτες, το Barbican είχε και χώρους ανοιχτών ουρητηρίων. Οπότε συνέβη αυτό που φαντάζεστε. Στα «ουδέτερα ως προς το φύλο» ουρητήρια προφανώς πήγαιναν μόνο οι άντρες ενώ τις κλειστές τουαλέτες τις χρησιμοποιούσαν όλοι και όλες. Με αυτόν τον τρόπο, οι υπεύθυνοι κατάφεραν να παράσχουν ακόμη περισσότερες επιλογές στους άντρες, μειώνοντας αυτές των γυναικών.

Βλέπουμε λοιπόν πώς ένας αδιάφορος ως προς το φύλο σχεδιασμός και μια τυπικά ισότιμη παροχή αγαθών μπορεί τελικά να αποκλείει τις γυναίκες και συχνά δεν είναι θέμα διάθεσης πόρων αλλά θέμα προτεραιοτήτων.

Αυτή τη θεματική της ένταξης της διάστασης του φύλου στους δημόσιους προϋπολογισμούς αλλά και την ένταξη της διάστασης του φύλου σε όλα τα δημόσια αγαθά και τις υπηρεσίες θα φέρουμε στις δημόσιες συζητήσεις με το πρόγραμμα που μόλις ξεκινήσαμε.

 

Το έργο «Gender Responsive, Accountable and Transparent (GREAT) Budgeting» υλοποιείται στο πλαίσιο του προγράμματος Active citizens fund, με φορέα υλοποίησης την ActionAid.

Το πρόγραμμα Active citizens fund, ύψους € 12εκ, χρηματοδοτείται από την Ισλανδία, το Λιχτενστάιν και τη Νορβηγία και είναι μέρος του χρηματοδοτικού μηχανισμού του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου (ΕΟΧ) περιόδου 2014 – 2021, γνωστού ως EEA Grants.

Το πρόγραμμα στοχεύει στην ενδυνάμωση και την ενίσχυση της βιωσιμότητας της κοινωνίας των πολιτών και στην ανάδειξη του ρόλου της στην προαγωγή των δημοκρατικών διαδικασιών, στην ενίσχυση της συμμετοχής των πολιτών στα κοινά και στην προάσπιση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Τη διαχείριση της επιχορήγησης του προγράμματος Active citizens fund για την Ελλάδα έχουν αναλάβει από κοινού το Ίδρυμα Μποδοσάκη και το SolidarityNow.

ΔΡΑΣΗ

Ένα χαμόγελο και πέντε λεπτά του χρόνου σου εδώ είναι πολύτιμα

Παρασκευή Οκτωβρίου 9, 2020 - 10:14, by Ευδοκία Βενέτη - Community Centre Senior Officer
Main Image

Το όνομα μου είναι Ευδοκία Βενέτη και εργάζομαι στο Κέντρο της ActionAid στην Αθήνα από το ξεκίνημά του, τον Μάιο του 2017. Εργάζομαι στην Υποδοχή του Κέντρου, οπότε είμαι και ο πρώτος άνθρωπος που θα συναντήσει και θα μιλήσει κάποιος μπαίνοντας στον χώρο. Από τη θέση που βρίσκομαι βασική μου αρμοδιότητα είναι η σωστή εξυπηρέτηση των ανθρώπων σύμφωνα με το αίτημα τους, η ολοκλήρωση της διαδικασίας εγγραφής τους και η ενημέρωσή τους για όλα όσα προσφέρει το Κέντρο (Υπηρεσίες και Προγράμματα).

Όλα αυτά τα χρόνια έχω συναντήσει πολλούς από τους ανθρώπους που έχουν έρθει σε εμάς για να μάθουν το έργο μας και να εξυπηρετηθούν. Κύριο μέλημά όλων όσοι εργαζόμαστε στο Κέντρο είναι η καλύτερη δυνατή εξυπηρέτηση των ανθρώπων, ακούγοντας πάντα τις ανησυχίες, τους προβληματισμούς τους και προσπαθώντας να δίνουμε λύση σε αυτά. Φυσικά, όλο αυτό δεν θα μπορούσε να επιτευχθεί χωρίς την απίστευτη συμβολή όλων των επαγγελματικών που εργάζονται εδώ.

Νιώθω απίστευτα τυχερή να δουλεύω σε έναν χώρο με ανθρώπους που εκτός από καταρτισμένοι επαγγελματίες, ο καθένας στον τομέα του, έχουν όλοι την ίδια αγάπη και σεβασμό προς τον συνάνθρωπό τους. Όλοι οι εργαζόμενοι που έχουν εργαστεί στο Κέντρο όλα αυτά τα χρόνια λειτουργίας του έχουν δώσει ο καθένας ξεχωριστά κάτι το διαφορετικό. Και αυτό είναι που κάνει τόσο ξεχωριστό το έργο μας και αυτό που προσφέρουμε.

Ένα χαμόγελο και πέντε λεπτά_Εσωτερική

Το να βλέπεις έναν χώρο να χτίζεται από την αρχή και ένα κτίριο από το μηδέν να γεμίζει κόσμο, χαμόγελα, παιδιά, φωνές μόνο συγκίνηση μπορεί να σου προσφέρει. Στα 4 χρόνια λειτουργίας του Κέντρου δοκιμάσαμε νέα προγράμματα, σεμινάρια, projects. Κάποια τα είδαμε να επιτυγχάνουν και αλλά όχι. Το σημαντικό όμως είναι ότι μάθαμε από αυτά και έτσι με την πολύτιμη βοήθεια των ανθρώπων που εξυπηρετούμε μπορούμε να σχεδιάζουμε το μέλλον με μεγαλύτερη αισιοδοξία και αγάπη για το έργο που προσφέρουμε και το όραμά μας. Γιατί κατά την γνώμη μου αυτό που μετράει είναι να ακούς τον κόσμο και τις ανάγκες του. Και από την θέση που έχω την τύχη να εργάζομαι, έρχομαι καθημερινά σε επαφή με ανθρώπους και αυτό από μόνο του είναι το πιο σημαντικό για εμένα. Βλέπεις έναν άνθρωπο που στην αρχή μπορεί να ήταν διστακτικός και κλειστός απέναντι σου σιγά σιγά να ανοίγεται, να σου μιλάει για ό,τι τον απασχολεί ή και απλά να περνάει να πει μια καλημέρα και να δει άμα είσαι καλά.

Προτεραιότητα δική μου, αλλά θεωρώ και όλων όσων είναι κομμάτι του Κέντρου της ActionAid είναι ο κόσμος να νιώθει οικεία μέσα σε αυτό και να μπορεί να μιλήσει ελεύθερα, χωρίς κανέναν δισταγμό για ό,τι τον απασχολεί. Ένα απλό χαμόγελο και το να αφιερώνεις 5 λεπτά για να ακούσεις το πρόβλημα του άλλου μπορεί να είναι τόσο πολύτιμο όσο δεν φαντάζεστε.

 

Photo Credits: © Studio Kominis/ActionAid

ΤΑΞΙΔΙ

Sahr: ένα «παιδί» μαχητής της ζωής

Παρασκευή Ιουλίου 24, 2020 - 10:22, by Πόλυ Τσιγκούνη - Reporting and Content Senior Officer
Main Image

Λένε πως οι εμπειρίες που ζούμε στη ζωή μας καταγράφονται στο πρόσωπό μας. Οι δυνατές στιγμές, οι λύπες, οι στερήσεις αφήνουν τα σημάδια τους στο βλέμμα, στο χαμόγελο, στο δέρμα, στο γκρίζο των μαλλιών μας. Η πρώτη μου επαφή με τον Sahr ήρθε να καταρρίψει αυτή την αντίληψη. Το γαλήνιο βλέμμα του και το γλυκό του χαμόγελο δε σου άφηναν το περιθώριο να μαντέψεις το  παρελθόν του.

Τον Sahr τον γνωρίσαμε στο ταξίδι αλληλεγγύης που πραγματοποίησε η ActionAid στη Σιέρα Λεόνε το 2013. Δώδεκα χρόνια από τη λήξη του εμφύλιου πολέμου, ήμασταν προετοιμασμένοι να συναντήσουμε ανθρώπους που είχαν βιώσει εμπειρίες βγαλμένες από εφιαλτικά σενάρια. Άνθρωποι που είχαν χάσει τις οικογένειές τους μπροστά στα μάτια τους, παιδιά-μαχητές που είχαν στρατολογηθεί και είχαν εξαναγκαστεί να αφαιρούν με βάναυσο τρόπο τις ζωές των συνανθρώπων τους, αφαιρώντας πρώτα από μέσα τους ό,τι τα έκανε να νιώθουν ζωντανά. Η εικόνα μιας χώρας σε ακραία φτώχεια, με ζωές θαμμένες σε παραγκουπόλεις και ανθρώπους που αρρωσταίνουν από το μολυσμένο νερό, σε έναν τόπο εύφορο και καταπράσινο, συμπλήρωναν αρμονικά το δραματικό σκηνικό που είχαμε όλοι στο μυαλό μας. Οι άνθρωποι, όμως, που μας υποδέχτηκαν εκεί άλλαξαν τα χρώματα αυτής της εικόνας. Με το πρόσφατο παρελθόν να περνά σαν σκιά στο βλέμμα τους και ταυτόχρονα με ένα πάθος για τη ζωή, για ένα καλύτερο αύριο, καθώς και με τη λαχτάρα να γιορτάζουν την κάθε στιγμή ως δώρο, μας έμαθαν πολλά, μας έκαναν να αναθεωρήσουμε τη δική μας στάση απέναντι στη ζωή, άλλαξαν τους περισσότερους από εμάς για πάντα.

Sahr: ένα «παιδί» μαχητής της ζωής - ES1

«Οι νέοι παρακολουθούν μαθήματα ξυλουργικής κι αποκτούν ένα εισόδημα» 

Ο Shar ήταν από τους πρωταγωνιστές αυτής της αλλαγής. Με το που τον αντίκρυζες, σου μετέδιδε μια απίστευτη ηρεμία και γαλήνη. Μιλούσε χαμηλόφωνα, με μια παιδική συστολή, αλλά και με μια σιγουριά για τη δύναμη του έργου. Είναι επικεφαλής ενός κέντρου επαγγελματικής κατάρτισης που στηρίζει η ActionAid, το οποίο φιλοξενεί παιδιά που βρίσκονται στον δρόμο, επειδή είναι ορφανά, τα περισσότερα εξαιτίας του πολέμου. Πριν να βρεθεί στο κέντρο ένιωθε κι ο ίδιος χαμένος, χωρίς μέλλον. Όταν έμαθε για τα προγράμματα της ActionAid, παρακολούθησε μαθήματα ξυλουργικής και στη συνέχεια θέλησε να βοηθήσει κι άλλα παιδιά σαν αυτόν. Οι μαθητές βρίσκουν στο κέντρο ένα μέρος για να μείνουν και μια επαγγελματική διέξοδο. Τελευταία δίνεται έμφαση στη στήριξη των κοριτσιών που ζουν στον δρόμο κι έτσι έχουν εντάξει στα προγράμματα, πέρα από την ξυλουργική και τη γλυπτική, μαθήματα ραπτικής. Το κέντρο ξεκίνησε με 3 παιδιά και σήμερα έχουν αποφοιτήσει κι έχουν ένα εισόδημα περισσότερα από 150. Και ο Sahr συνεχίζει ακούραστος να μαζεύει όσο περισσότερα «χαμένα» παιδιά μπορεί και να τα βοηθά να βρουν μια νέα ζωή.

Sahr: ένα «παιδί» μαχητής της ζωής -ES2

«Με τα προγράμματα ραπτικής εντάσσονται στο κέντρο και τα κορίτσια που ζουν στον δρόμο» 

Sahr: ένα «παιδί» μαχητής της ζωής - ES3

«Tα μαθήματα απευθύνονται σε όλους» 

«Σκότωσαν τον πατέρα μου μπροστά στα μάτια μου. Ήταν η χειρότερη στιγμή στη ζωή μου», λέει και στιγμιαία το παιδί στο πρόσωπό του σκληραίνει. Με τη μητέρα του έφυγαν στη Γουινέα, για να ζήσουν ένα άλλο δράμα, αυτό της προσφυγιάς, βλέποντας τους συμπατριώτες τους στον καταυλισμό να πεθαίνουν καθημερινά από στερήσεις κι αρρώστιες. «Κάποια θέματα δεν τα συζητάμε. Προσωπικά, δεν έχω δει ποτέ μου διαμάντι, αλλά έχω δει τον πόνο που προκαλεί ένα διαμάντι», συμπληρώνει, συμπυκνώνοντας όλη την ιστορία της χώρας του σε μία φράση. Το παιδικό χαμόγελο επανέρχεται, όταν μιλά για τα δικά του παιδιά, τη νέα ζωή που έχει τώρα κι ευχαριστεί τους υποστηρικτές της ActionAid. Η δική του ζωή είναι που τον κάνει να πιστεύει ότι η αλλαγή είναι εφικτή και παλεύει να την πραγματώσει και για όσους άλλους την έχουν ανάγκη.

Κοιτάζοντας το πρόσωπο του Sahr, σκέφτομαι όλα τα πρόσωπα των παιδιών που έζησαν τη φρίκη του πολέμου, των παιδιών-μαχητών που έγιναν βίαια μέρος της φρίκης, που τελικά δεν υπήρξαν ποτέ παιδιά. Ίσως τελικά η λαχτάρα για μια ζωή που δεν ζήσαμε να αφήνει κι εκείνη τα χαρακτηριστικά της στη μορφή μας. Ίσως το παιδί που χάθηκε μέσα στον πόλεμο να αποτυπώθηκε για πάντα στο χαμόγελο του Sahr, θυμίζοντάς μας ότι κάποια πράγματα δεν γίνεται να τα σκοτώσει κανείς. Κι αυτό λέγεται ελπίδα!

Sahr: ένα «παιδί» μαχητής της ζωής - gif

 «Φέτος γιορτάζουμε 10 χρόνια ταξίδια και θυμόμαστε πρόσωπα και στιγμές!»

 

 

Αρχείο Blog

Βρέθηκαν 0 blogposts το:

Διάβασε τα blogposts

Newsletter

Γραφτείτε στο newsletter μας
για να λαμβάνετε πρώτοι τα νέα
μας.



Υποχρεωτικό