Blog : ActionAid Blog Blog : ActionAid Blog
Blog
ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΔΡΑΣΗ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ

Πάμε πάλι από την αρχή για την εξάλειψη της έμφυλης βίας

Παρασκευή Απριλίου 2, 2021 - 11:17, by Αποστόλης Τζιόλας - Eθελοντής EUAid για διαφυλετικά θέματα
Main Image

Τον τελευταίο ένα χρόνο το φαινόμενο της έμφυλης βίας ήρθε ξανά στην επιφάνεια στην χώρα μας. Η μακρά περίοδος εγκλεισμού και κοινωνικής απομόνωσης που έφερε η καραντίνα είχε ως απόρροια, μεταξύ άλλων, και την αύξηση των καταγγελιών για περιστατικά έμφυλης βίας (με σημαντικό ποσοστό να είναι περιπτώσεις ενδοοικογενειακής βίας) στην εθνική γραμμή SOS 15900. Επίσης, το κίνημα #metoo που ξεκίνησε στην Ελλάδα η πρώην Ολυμπιονίκης Σοφία Μπεκατώρου (δίνοντας έτσι το έναυσμα σε πολλές γυναίκες, από διάφορους χώρους, να εξωτερικεύσουν τα δικά τους περιστατικά παρενόχλησης και κακοποίησης) ήρθε να μας υπενθυμίσει ξανά την απτή πραγματικότητα: η βία κατά των γυναικών δεν κάνει διακρίσεις. Υπάρχει σε διπλανά διαμερίσματα, στον χώρο εργασίας ή σε χώρους άθλησης. Συναντάται από τις πιο φτωχές γειτονιές μέχρι τις πιο εύπορες, χωρίς να λογαριάζει έθνη και φυλές, ούτε και μορφωτικό επίπεδο.

Και μπορεί με μία πρώτη ματιά τα περιστατικά έμφυλης βίας που γνώρισαν αύξηση εν μέσω της καραντίνας και το ελληνικό #metoo να δείχνουν ότι δεν συνδέονται μεταξύ τους, έχουν όμως ως κοινό συντελεστή τις έμφυλες στερεοτυπικές αντιλήψεις, βαθιά ριζωμένες στο κοινωνικό σύνολο. Αντιλήψεις που με θρασύτητα αποδίδουν στα  ίδια τα θύματα το φταίξιμο, γιατί «μίλησαν μετά από τόσο καιρό», «το ήθελαν και αυτές» ή «όλο και κάτι θα έκαναν και θα προκάλεσαν». Μία νοοτροπία που συντηρεί και καλλιεργεί στο θύμα το αίσθημα της ενοχής ότι η ίδια έφταιξε και  της ντροπής, μήπως στιγματιστεί κοινωνικά εάν μιλήσει. 

Ο αγώνας για να συνδιαμορφώσουμε μία ίση και δίκαιη κοινωνία πρέπει να είναι πολύπλερος, διαρκής και καθημερινός. Οι πιο αυστηρές επιβολές ποινών στους θύτες, η ενίσχυση του νομοθετικού πλαισίου για τη σεξουαλική παρενόχληση στον χώρο εργασίας, η άμεση και αδιαμεσολάβητη συμμετοχή των γυναικών στον δημόσιο λόγο για θέματα που αφορούν προσωπικές τους εμπειρίες, όλα είναι βήματα για να φτιάξουμε έναν κόσμο ασφαλέστερο και με λιγότερες διακρίσεις.

Καίριο ρόλο στην αντιμετώπιση πολλών περιστατικών έμφυλης βίας έχουν αμφότερες η αστυνομική και η δικαστική εξουσία. Παρόλο που το θεσμικό πλαίσιο για αυτές τις περιπτώσεις υφίσταται, η εφαρμογή του θα πρέπει να είναι πιο αποτελεσματική, έχοντας ως προαπαιτούμενο τη στελέχωσή αστυνομίας και δικαστηρίων από εκπαιδευμένο προσωπικό, προκειμένου να δημιουργηθεί το αίσθημα ασφάλειας σε μια γυναίκα για να καταθέσει την προσωπική της εμπειρία, όχι να την αποθαρρύνει και να την επανατραυματίζει.  

Εκτός από τους θεσμούς και την εκπαίδευση όσων τους περιβάλλουν, το ζήτημα επιβάλλεται να έρθει στην επιφάνεια και στις καθημερινές συζητήσεις σε κάθε νοικοκυριό όπως και σε κάθε σχολείο, είτε μέσω της τυπικής, είτε της μη τυπικής εκπαίδευσης. Οι τωρινές γενιές να επαναπροσδιορίσουν τη θέση τους για την ισότητα των φύλων και οι επόμενες γενιές να μεγαλώσουν «μπολιασμένες» με τις αξίες της ισότητας και του σεβασμού στον τρόπο που σκέφτονται και δρουν.

Και αυτό πρέπει να είναι το δικό μας σημείο εκκίνησης, από εκεί να γίνει η αρχή, ώστε μέσω της εκπαίδευσης να κατανοήσουμε ότι οι διακρίσεις με βάση το φύλο και κυρίως η βία κατά των γυναικών, με όποια μορφή και αν εκδηλώνεται, υφίστανται και πρέπει να τις καταδικάσουμε. Από εμάς εξαρτάται να δημιουργήσουμε μία κουλτούρα κοινωνικής παρέμβασης, να διασφαλίσουμε ότι η κοινωνία όχι μόνο δεν θα σιωπήσει ποτέ ξανά μπροστά σε κάποιο περιστατικό έμφυλης βίας, αλλά θα είναι δίπλα στα θύματα, στεκόμενη αλλελέγγυα στην πράξη.

Η έμφυλη βία συμβαίνει παντού και σε καθημερινή βάση. Και τέτοιος πρέπει να είναι και ο αγώνας για την εξάλειψή της. Δεν μπορούμε να μείνουμε αδρανείς, γιατί είναι υπόθεση όλων μας. Για ένα κόσμο πιο δίκαιο.  

 

ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

Η τέχνη του να κάνεις Τέχνη

Παρασκευή Φεβρουαρίου 5, 2021 - 12:04, by Δέσποινα Καρδογέρου - Θεατρολόγος και Συντονίστρια εκπαιδευτικών προγραμμάτων ActionAid
Main Image

Το τελευταίο διάστημα, ολόκληρη η ελληνική κοινωνία καλείται να διαχειριστεί μια βαθιά ρωγμή στον εργασιακό χώρο του πολιτισμού και της τέχνης, σε σχέση με την έμφυλη, και όχι μόνο, βία. Όπως συμβαίνει σε πολλές παρόμοιες περιπτώσεις, όταν ο αέρας λυσσομανά, αυτά που σηκώνονται πρώτα πολύ ψηλά είναι φωνές, κρίσεις, αφορισμοί, δαιμονοποιήσεις, εκ νέου λεκτική και σεξιστική βία και η λίστα δεν σταματά εδώ. Είναι τόσο εκκωφαντικός ο θόρυβος αυτός, που μετά βίας υπάρχει χώρος και χρόνος να ακουστούν σκέψεις και στοχασμοί τόσο για τα αίτια, τους τρόπους αντιμετώπισης, όσο φυσικά και για την πρόληψη της βίας. 

Δεν θα σταθώ καθόλου στην επικαιρότητα, χωρίς αυτό να αποτελεί άφεση αμαρτιών στα άτομα που συστηματικά και για χρόνια ασκούν βία σε άλλα άτομα, αλλά με αφορμή αυτή θα ήθελα να μοιραστώ μαζί σας κάποιες σκέψεις για την τέχνη και τον κοινωνικό της χαρακτήρα σε σχέση με τη βία εν γένει. Και επειδή οι σκέψεις μου αυτές δεν χωρούν στο πραγματικό κοινωνικό πλαίσιο της ελληνικής κοινωνίας του 2020, θα σας παρακαλούσα να κλείσετε για λίγο τα μάτια σας και να φανταστείτε ότι όλες και όλοι ζούμε σε μια κοινωνία, όπου η τέχνη βρίσκεται στο ελληνικό δημόσιο σχολείο ως οργανικό μέρος του αναλυτικού προγράμματος. Φανταστείτε τώρα ότι όλες και όλοι έχουμε την ευκαιρία να γινόμαστε αποδέκτες και δημιουργοί της τέχνης σε όλες τις μορφές της και σε όλες τις βαθμίδες, με την υποστήριξη προσωπικού καταρτισμένου εκπαιδευτικά και καλλιτεχνικά. Φανταστείτε, επίσης, ότι όλες και όλοι «ασκούμασταν» από μικρή ηλικία καθημερινά στην συνεργασία, στον γόνιμο και ενεργητικό διάλογο, στη συν-δημιουργία. Φανταστείτε, τέλος, ότι όλες και όλοι μαθαίναμε να στεκόμαστε κριτικά απέναντι σε στάσεις, συμπεριφορές και στερεοτυπικές αντιλήψεις για το τι σημαίνει καλλιτέχνης, ποιο είναι το (στερεοτυπικό) προφίλ του μεγάλου σκηνοθέτη,  ζωγράφου, πώς παράγεται ένα έργο, πόσο μάλλον το θεατρικό, ως έργο ύψιστης συλλογικής τέχνης, ενώ παράλληλα καλλιεργούσαμε στο σχολικό περιβάλλον αξίες όπως αλληλεγγύη, ομαδικότητα και δεξιότητες όπως επίλυση συγκρούσεων, ενεργητική ακρόαση, αναγνώριση των ορατών και αόρατων μορφών βίας, διαχείριση άγχους και θυμού. 

Πώς, λοιπόν, θα είχε διαμορφωθεί η κοινωνία μας αν συνέβαιναν τα παραπάνω; Τι είδους πολιτισμό θα παρήγαγε η κοινωνία μας και από ποιους ανθρώπους; Από μια ελίτ, που τις περισσότερες φορές αυτοχαρακτηρίστηκε, ως θεατράνθρωποι, μεγάλο - καλλιτέχνες και άρα εσκεμμένα ή τελείως στερεοτυπικά ακολούθησαν μία νόρμα για να επιβληθούν στον χώρο, εκμεταλλευόμενοι θεσμικές αδυναμίες και ελλείψεις, προσωπικές ευαλωτότητες και όνειρα;  Ή ο πολιτισμός και το καλλιτεχνικό έργο θα ήταν δουλειά ανθρώπων που μοιράζονται κοινά όνειρα και ελπίδες για έναν ανοιχτό και δημοκρατικό χώρο της τέχνης, όπου οι συγκρούσεις και οι διαφωνίες δεν θάβονται, αλλά λύνονται γόνιμα και εποικοδομητικά;

Θα ήταν νομίζω φλυαρία να παραθέσω σε αυτό το κείμενο την πληθώρα των επιστημονικών ερευνών και μελετών που αποδεικνύουν τη σπουδαιότητα της τέχνης και της ενασχόλησης με αυτήν από μικρή ηλικία για μια κοινωνία δημοκρατική, ανοιχτή, χωρίς μορφές βίας. Θα ήθελα, ωστόσο να καταθέσω τη μικρή, προσωπική μου εμπειρία, έτσι όπως αυτή εμπλέκεται στο θεατρικό γεγονός, ως εμψυχώτρια εκπαιδευτικών προγραμμάτων της ActionAid με κύριο εργαλείο τις θεατρικές τεχνικές, αλλά και μιας θεατρικής ομάδας ενηλίκων. Η θεατρική πράξη είναι ένα ταξίδι και όπως κάθε ταξίδι, έκτος από απέραντη χαρά και δημιουργία, έχει αρκετές φορές τις αποκοτιές του, κρύβει φόβο και ανασφάλειες. Η μόνη ίσως ασφαλιστική δικλείδα, τουλάχιστον προσωπικά, είναι να εκλαμβάνω τον εαυτό μου ως εργάτρια της τέχνης και ως δασκάλα που υπηρετεί και προτάσσει πρώτα και κύρια τον (εκ)παιδευτικό και κοινωνικό χαρακτήρα του θέατρου και αναζητά μετέπειτα, συλλογικά και συν-δημιουργικά την καλλιτεχνική αρτιότητα. Ευτυχώς,  που τέτοιου είδους προσεγγίσεις δεν είναι κάτι πρωτόγνωρο, υπάρχουν και δραστηριοποιούνται εκτός των μεγάλων σκηνών και εκθαμβωτικών φώτων της δημοσιότητας και αποτελούν πια «σχολή».

Και πηγαίνοντας και λίγο βαθύτερα, αυτή η «σχολή» δεν ήρθε ως επιφώτιση, αλλά είναι το αποτέλεσμα μακρόχρονης παιδείας, τριβής και βαθιάς αναζήτησης για τον ρόλο της τέχνης στην κοινωνία. Όσο το εκπαιδευτικό σύστημα θεσμικά απαξιώνει και κατακερματίζει την τέχνη στο σχολείο, ενώ παράλληλα δεν ανοίγει τον δρόμο να καλλιεργηθούν συστηματικά αξίες και δεξιότητες για την πρόληψη και την αντιμετώπιση της βίας, έμφυλης ή όχι, νομίζω ότι κατά καιρούς θα καλούμαστε να διαχειριζόμαστε τέτοιου είδους περιστατικά και να ξανακάνουμε την ίδια κουβέντα.                

 

ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ

3 πράγματα που ήθελα να ακούσει η Ελληνική Βουλή

Δευτέρα Ιουνίου 1, 2020 - 14:24, by Μάττα Σαμίου - Υπεύθυνη Εκστρατειών
Main Image

Κατά τη διάρκεια της πανδημίας, η ActionAid στην Ελλάδα και σε όλο τον κόσμο προχώρησε στην άμεση ενίσχυση των υπηρεσιών που προσφέρουν υποστήριξη σε γυναίκες, ιδιαίτερα σε θύματα βίας καθώς στην ανάληψη εθνικών πρωτοβουλιών ώστε όλες οι γυναίκες να συμμετέχουν ισότιμα στην οικονομική και την κοινωνική ζωή την επόμενη μέρα. 

Την Παρασκευής 22 Μαΐου έλαβα πρόσκληση να συμμετάσχω μαζί με 37 ακόμα εκπροσώπους γυναικείων οργανώσεων σε τηλεδιάσκεψη της Ειδικής Μόνιμης Επιτροπής Ισότητας, Νεολαίας και Δικαιωμάτων του Ανθρώπου της Ελληνικής Βουλής με θέμα συζήτησης: «Η Ενδοοικογενειακή βία στον καιρό του κορωνοϊού. Οι γυναικείες οργανώσεις καταθέτουν την εμπειρία τους».

Στην εισήγησή μου μίλησα για τρία από τα ζητήματα που μας απασχολούσαν και πριν την πανδημία, αλλά απέκτησαν άλλη σημασία μετά από αυτήν και θα πρέπει να τα λάβουμε υπόψη στην προσπάθεια ανάκαμψης την επόμενη ημέρα, όταν δηλαδή όλα αυτά θα είναι παρελθόν. 

1ον. Για το θέμα της ενδοοικογειακής βίας

Η ActionAid εκτιμάει την άμεση ανταπόκριση της Γενικής Γραμματείας Οικογενειακής Πολιτικής και Ισότητας των Φύλων να τρέξει καμπάνια για την ενημέρωση και υποστήριξη των γυναικών - θυμάτων ενδοοικογενειακής βίας κατά τη διάρκεια της πανδημίας. Θεωρούμε αναγκαία τη συνέχιση του τηλεοπτικού μηνύματος για τη Γραμμή SOS 15900, σε σταθερή βάση καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους. Θα πρέπει, επίσης, να ληφθούν υπόψη οι χιλιάδες γυναίκες που ζουν στη χώρα και δεν μιλούν ελληνικά, τόσο με μεταφρασμένο υλικό στην εκστρατεία ενημέρωσης, όσο και με διερμηνείς στη Γραμμή SOS και σε όλες τις υπηρεσίες προστασίας ώστε να συμπεριλάβουμε και όσες γυναίκες βρίσκονται σε πολλαπλή ευαλωτότητα. [1]  

2ον. Για το θέμα της βίας και της παρενόχλησης στην εργασία

Η ActionAid ζητάει την άμεση επικύρωση της διεθνούς σύμβασης κατά της βίας και της παρενόχλησης που ψηφίστηκε την Παρασκευή 21 Ιουνίου 2019 από τη Διεθνή Οργάνωση Εργασίας στη Γενεύη. Ήταν μια μεγάλη νίκη μετά από πολλά χρόνια πιέσεων και κινητοποιήσεων από οργανώσεις και συνδικαλιστικούς φορείς σε ολόκληρο τον κόσμο και στην Ελλάδα. Από τον Ιούνιο πέρασε σχεδόν ένας χρόνος και η ελληνική κυβέρνηση δεν την έχει ακόμα επικυρώσει. [2] Σήμερα, αυτή η Σύμβαση είναι πιο αναγκαία από ποτέ. Εκτός των άλλων μέτρων που προβλέπει για την προστασία των πιο ευάλωτων ομάδων και όσων εργάζονται σε άτυπη εργασία, είναι πολύ σημαντικό ότι προβλέπει έναν ευρύ ορισμό του χώρου της εργασίας, όχι μόνο στο φυσικό χώρο που έχει καθιερωθεί να δουλεύουμε, σε ένα γραφείο ή σε μια επιχείρηση για παράδειγμα, αλλά σε κάθε έκφανση της επαγγελματικής μας ζωής όπου και αν λαμβάνει χώρα, ακόμα και στο σπίτι κάτι που τους τελευταίους μήνες έγινε η καθημερινότητα για χιλιάδες εργαζόμενες και εργαζόμενους. Εξάλλου, δεδομένων των συνθηκών ανεργίας και των επισφαλών συνθηκών εργασίας που επέτειναν τα μέτρα αντιμετώπισης της πανδημίας, η επικύρωση της σύμβασης είναι επιβεβλημένη, καθώς φοβόμαστε ότι πολλές γυναίκες ενδεχομένως να βρεθούν υπό την απειλή της απόλυσης και τον κίνδυνο της σεξουαλικής παρενόχλησης μην έχοντας άλλες εργασιακές επιλογές. 

3ον. Για το θέμα της φροντίδας του σπιτιού

Η ActionAid ζητάει να αναγνωριστεί και να μοιραστεί δίκαια η μη αμειβόμενη εργασία φροντίδας στο σπίτι και την οικογένεια, ευαισθητοποιώντας το κοινό με καμπάνιες ενημέρωσης και άλλες σχετικές δράσεις. Πριν την πανδημία, οι γυναίκες παρείχαν πάνω από τα 3/4 του συνολικού όγκου της φροντίδας της οικογένειας και του σπιτιού. Πρόσφατες έρευνες δείχνουν ότι η ανισότητα αυτή τις τελευταίες εβδομάδες αυξήθηκε.[3] Πολλές άνεργες γυναίκες που στηρίζει η ActionAid στο Επίκεντρο, τον χώρο που λειτουργούμε στον Κολωνό για την υποστήριξη του τοπικού ευάλωτου πληθυσμού, αναγκάστηκαν να σταματήσουν την αναζήτηση εργασίας για να φροντίσουν τα παιδιά τους. Μητέρες που βρέθηκαν χωρίς εισόδημα, σε επιδοματικό κενό, χωρίς να έχουν φροντίδα για τα παιδιά, χωρίς να μπορούν να αναζητήσουν δουλειά, μπαίνοντας σε φαύλο κύκλο φτώχειας και κοινωνικού αποκλεισμού. Για την άμβλυνση αυτής της ανισότητας, εκτός της καμπάνιας ευαισθητοποίησης που ανέφερα παραπάνω, θεωρούμε αναγκαία την πρακτική εφαρμογή της πρόσφατης νομοθεσίας για την ένταξη της διάστασης του φύλου στους δημόσιους προϋπολογισμούς αλλά και την ένταξη της διάστασης του φύλου σε όλα τα δημόσια αγαθά και τις υπηρεσίες.

Στο πλαίσιο της εκστρατείας Ποτέ και Πουθενά, η ActionAid πραγματοποιεί ποσοτική και ποιοτική έρευνα για την παρενόχληση στον χώρο της εργασίας, έχοντας ως περίπτωση μελέτης τον επισιτιστικό και τουριστικό κλάδο (μπαρ, εστιατόρια, καφέ, ξενοδοχεία κτλ). Αν υπάρχουν γυναίκες που θα ήθελαν να μοιραστούν μια προσωπική εμπειρία παρενόχλησης σε χώρο εργασίας, τις οποίες θα μπορούσαμε να χρησιμοποιήσουμε στην έρευνα, μπορούν να το κάνουν και ανώνυμα επικοινωνώντας μαζί μου στο matta.samiou@actionaid.org.

 

___________________________________________________________________________

[1] Πολλαπλή ευαλωτότητα: η έκθεση σε πολλαπλούς κινδύνους λόγω φύλου ταυτόχρονα (σεξουαλικής εκμετάλλευσης, κακοποίησης, μονογονεϊκότητας, επαπειλούμενης εγκυμοσύνης, προσφυγικής ιδιότητας κ.λπ.).

[2] Εκστρατεία Ποτέ και Πουθενά

[3] Όταν η Πανδημία Συνάντησε την Ελληνική Οικογένεια, ΜΥΛΑΙΔΗ ΣΤΟΥΜΠΟΥ, Αθηνέα

 

Αρχείο Blog

Βρέθηκαν 0 blogposts το:

Διάβασε τα blogposts

Newsletter

Γραφτείτε στο newsletter μας
για να λαμβάνετε πρώτοι τα νέα
μας.



Υποχρεωτικό