Αρχική / Υποστηρίξτε μας / Πρόγραμμα Αναδοχής Παιδιού / Ταξίδι στην κοινότητα / Γκάνα - κοινότητα Σισσάλα
Γκάνα - κοινότητα Σισσάλα
Από τη Βάνα Φωκά, Ανάδοχο του Maama απο την Σισσάλα της Γκάνας.
"Όταν με ρωτούν γιατί πήγα στην Γκάνα, λέω ότι πήγα για να παραδώσω μια μπάλα ποδοσφαίρου σε κάποιο μικρό αγόρι που μου είχε γράψει ότι θέλει, όταν μεγαλώσει, να γίνει ποδοσφαιριστής. Χαίρομαι όταν σκέφτομαι ότι τώρα τα παιδιά του χωριού θα έχουν να παίζουν και εύχομαι σύντομα να πίνουν και καθαρό νερό.
Το χωριό βρίσκεται στην σαβάνα της Sissala και το αγόρι είναι ο Μάαμα. Πρόσεχα τις λεπτομέρειες στις φωτογραφίες του, που μου είχε στείλει, έτσι τον αναγνώρισα αμέσως από τις ουλές που έχει κάτω από τα μάτια του.
Στην σαβάνα έστω και μόνο δύο βήματα να κάνεις, γεμίζεις κόκκινη σκόνη, και τα γόνατα και τα πόδια του Μάαμα θα είναι πάντα μεσ’ το χώμα, όπως και στις φωτογραφίες του. Αλλά σήμερα δεν είναι ξυπόλυτος και τα παπούτσια του είναι πεντακάθαρα. Κατάλαβα. Ειδικά για μένα πήρε μαζί του παπούτσια – αν είναι δικά του – περπάτησε δύο χιλιόμετρα από το σπίτι μέχρι το σχολείο ξυπόλυτος και τα φόρεσε πριν βγει για να με συναντήσει. Είναι αξιοπρεπέστατος με τα καθαρά του ρούχα που όμως δεν μπορούν να κρύψουν το αδύνατο κορμάκι του που όταν το αγκάλιασα, αγκάλιασα κόκαλα.
Αγγίζω τώρα το “παιδάκι της φωτογραφίας”, εδώ μπροστά μου, που τα ΄χει χαμένα. Θέλω να τον κάνω να χαμογελάσει για να συνέλθω κι εγώ, αλλά το μόνο που καταφέρνω είναι να μουσκεύω τα μάτια μου.
Καταφέρνω να μαζέψω τα κομμάτια μου και να ανοίξω το στόμα μου για να ευχαριστήσω τους δασκάλους και όλα τα παιδιά της τάξης για την αγάπη τους, και ξεκινάμε για το χωριό.
Ξεφυλλίζω τα βιβλία και τα τετράδιά του και καταφέρνω να του πάρω λίγες λέξεις. Το “παιδάκι της φωτογραφίας” που το έχω ζωντανό δίπλα μου, σιγά-σιγά ξεθαρρεύει. Τώρα απαντάει με περισσότερες λέξεις από ένα αδύναμο “yes”. Αλλά και πάλι δεν προλαβαίνουμε να γνωριστούμε. Στην είσοδο του χωριού οι γυναίκες αρχίζουν την τελετή του καθαρμού των επισκεπτών και με τα τραγούδια τους και την μουσική τους με αγκαλιάζουν και με οδηγούν στην συγκέντρωση του χωριού. Όλο το χωριό.
Συγκλονισμένη από την υποδοχή ξαναβρίσκω το παιδί καθισμένο δίπλα μου, στην πιο τιμητική θέση, να τα ΄χει και πάλι τελείως χαμένα, όπως κι εγώ.
Πολύ αργότερα σκέφτομαι πόσο σημαντικό ήταν για τον Μάαμα που κάποια στιγμή έγινε το κυριότερο πρόσωπο του χωριού και χαίρομαι που σ’ αυτήν την στιγμή έτυχε να βρίσκομαι δίπλα του.
Θα ήθελα πάρα πολύ να έχω την τύχη να θυμίσω, μετά από χρόνια, στον Μάαμα την προσευχή, την προσφορά νερού στον επισκέπτη ξένο - λευκό αυτή την φορά - την εκφώνηση του λόγου της υποδοχής, τον τιμητικό χαιρετισμό από έναν-έναν όλους τους αρχηγούς των οικογενειών, και από τον αρχηγό του χωριού και τέλος τον χορό της υποδοχής με την συγκλονιστική μουσική τους, και να του πω ότι σε όλα αυτά που έγιναν γι΄ αυτόν με εμένα καθισμένη δίπλα του, πρέπει να προσθέσω την εικόνα των μικρών, αδύναμων γυμνών πλασμάτων που με φουσκωμένες τις κοιλίτσες τους και γουρλωμένα τα ματάκια τους μας παρακολουθούσαν κρατώντας το χέρι ή το φουστάνι της μάνας τους.
Όταν μας οδηγούν στο σπίτι και στην οικογένεια του Μάαμα, ξανακερδίζω για λίγο τον χρόνο και το ενδιαφέρον του μικρού για να μιλήσω και πάλι λίγο μαζί του, που τώρα είναι πιο ομιλητικός. Γνωρίζω επιτέλους και την μητέρα του και φωτογραφιζόμαστε δίπλα-δίπλα, για να θυμάμαι την ευγένειά της, την αξιοπρέπειά της, την γλυκύτητά της όταν μας γέμιζε δώρα˙ πολύτιμα τρόφιμα της παραγωγής της και σκεύη, διακοσμητικές γαβάθες φαγητού και κουτάλες, όλα φτιαγμένα από κολοκύθα, ζωγραφισμένα καλάθια, γλυκοπατάτες, γιάμ, σέλμπατα, φιστίκια και άλλα άγνωστα σε εμένα τρόφιμα. Μια ηλικιωμένη γυναίκα από την οικογένεια, κρυφά και συνωμοτικά μου βάζει στο χέρι μια καραμέλα˙ αντίδωρο που έφερα σπίτι μου, το φυλάω προσεκτικά και δεν θέλω κανείς να μου το πειράξει.
Αμήχανοι η Χάουα, ο Νι, ο Τζώρτζ και ο Πίτα, οι άνθρωποι της ActionAid που μας συνοδεύουν, απροετοίμαστοι γι΄ αυτήν την υποδοχή, προσπαθούν να μεταφράσουν, να εξηγήσουν, να βοηθήσουν το σαστισμένο salemi (λευκό άνθρωπο). Μετά από τον χορό του αποχαιρετισμού που χορεύουν μόνο οι γυναίκες, η Χάουα εξηγεί στον αρχηγό του χωριού ότι δεν μπορούμε να πάρουμε μαζί μας τους καρπούς, τον κόκορα και το κατσίκι που μας προσφέρει το χωριό γιατί ερχόμαστε από πολύ-πολύ μακριά. Δεν μπορέσαμε να πάρουμε μαζί μας και την μισή μας καρδιά που αφήσαμε στα χέρια των παιδιών του χωριού.
Προσέχω ότι μόλις η Χάουα ή ο Νι πάρουν τον λόγο, όλο αυτό το πολύβουο πλήθος, περισσότεροι από 300 άνθρωποι, κάνει απόλυτη ησυχία. Μου κάνει εντύπωση ο σεβασμός που δείχνουν και προφανώς και η εκτίμηση που έχουν στους εκπροσώπους της ActionAid. Κάτι θα ξέρουν περισσότερο από εμάς. Εγώ απλώς εκτιμώ ότι τα μικρά σχολεία που χτίζει η ActionAid θα στοίχιζαν στον ευκατάστατο Έλληνα λιγότερα απ’ ότι ο εξοπλισμός του λουτρού του. Οι αγροτοσυνεταιριστικές Green Banks ή οι παιδότοποι, όσο ο τριθέσιος καναπές του και τα μεγάλα σχολεία άντε να στοίχιζαν όσο ολόκληρη η επίπλωση του σαλονιού του.
Όταν από το περιβάλλον της σαβάνας με τους χωματόδρομους, τα πλινθόκτιστα χωριά και τα ξυπόλυτα, αδύνατα παιδάκια, βρέθηκα στις αίθουσες των ευρωπαϊκών αεροδρομίων με τον γρανίτη, τα ανοξείδωτα και το άθραυστο γυαλί, βεβαιώθηκα ότι βιώνω έναν πολιτισμό που με χαρωπή αδιαφορία καλλιεργεί την οικονομική ανισότητα στην σχεδόν άγονη γη της Αφρικής και αυτό μου βαραίνει την ψυχή. Εύχομαι αυτό το βάρος να διαρκέσει ισόβια.
Σας ευχαριστώ.
Βάνα Φωκά
Υ.Γ. Δεν θα ξεχάσω, σε έναν παιδότοπο της ActionAid στο Tumu, την προσπάθεια ενός πιτσιρίκου που έπαιζε με τα άλλα παιδιά, να μη χάσει την μια σαγιονάρα που φόραγε στο δεξί του πόδι. Επίσης έναν άλλο μικρό που δεν συμμετείχε στο παιχνίδι γιατί ανάρρωνε από ελονοσία. Ευτυχώς.
Και ποτέ ξανά δεν θα σκεφτώ “ας πληρώσω για φέτος και του χρόνου θα διακόψω την αναδοχή μου”.
Πρόγραμμα Αναδοχής Παιδιού
Ελάτε στη σελίδα μας στο Facebook
Οδοιπορικό στη Γκάνα: Κατερίνα Λέχου & Ναταλία Δραγούμη